Son birkaç aydır dikkatini veren herkes,
özellikle eğitim alanında
bunun gibi başlıklar görüyor.
Önerme şu:
Öğrenciler ChatGPT ve diğer yapay zeka türlerini
kopya çekmek, ödevlerini yapmak için kullanacaklar.
Öğrenmeyecekler.
Bu da bildiğimiz anlamdaki eğitimin altını tamamen oyacak.
Şimdi, bugün tartışacağım şey,
sadece tüm bunları hafifletmenin yolları olduğu değil,
doğru korkulukları koyarsak, doğru şeyleri yaparsak,
bunu hafifletebiliriz.
Ama bence yapay zekayı
eğitimin şimdiye kadar gördüğü en büyük
olumlu dönüşüm için kullanmanın eşiğindeyiz.
Bunu yapmanın yolu da
gezegendeki her öğrenciye
yapay zeka bir kişisel öğretmen vermekten geçiyor.
Gezegendeki her öğretmene de inanılmaz,
yapay zekalı bir asistan vereceğiz.
Herkese kişisel bir öğretmen vermenin
ne kadar büyük bir iş olacağını anlamak için size
Benjamin Bloom’un 1984 yılında yaptığı
2 sigma çalışmasından ya da onun deyimiyle
“2 sigma probleminden” bir kesit göstereceğim.
2 sigma iki standart sapmadan gelir,
sigma, standart sapmanın sembolüdür.
Elinde, normal dağılımın,
yani geleneksel çan eğrisinin tam ortasında gördüğünüz dağılımın,
yani dünyanın kendini bu şekilde sıraladığını,
eğer öğrencilere 1′e 1 özel ders verirseniz,
aslında buna benzer bir dağılım elde edebileceğinizi
gösteren iyi veriler vardı.
Yıldız işaretleriyle birlikte 1′e 1 özel ders diyor,
bu doğru dağılım,
iki standart sapma iyileşme.
Bunu basit bir dille anlatmak gerekirse,
bu ortalama bir öğrencinizi alıp onu istisnai bir öğrenciye dönüştürebilir.
Ortalamanın altındaki öğrencinizi alıp
ortalamanın üstünde bir öğrenciye dönüştürebilir.
Şimdi bunu bir sorun olarak çerçevelemesinin nedeni şuydu:
Bunların hepsi iyi ama
grup eğitimini bu şekilde nasıl ölçeklendirirsiniz?
Bunu herkese ekonomik bir şekilde nasıl verebilirsiniz?
Size göstermek üzere olduğum şey, bence bunu yapmaya yönelik ilk adımlardan.
Açıkçası, Khan Academy’de on yılı aşkın bir süredir
bir şekilde buna yaklaşmaya çalışıyoruz,
ancak bence bunu ciddi bir şekilde hızlandırmanın eşiğindeyiz.
Size Khanmigo adını verdiğimiz
yapay zekamızın ilk aşamalarını,
şu anda neler yapabildiğini
ve belki de aslında nereye gittiğini biraz göstereceğim.
Buradaki, sizin ya da çocuklarınızın
Khan Academy’de görmüş olabileceğiniz klasik bir alıştırma.
Ancak yeni olan şey, sağdaki küçük bot.
Çok önemli bir güvenlik önlemini görerek başlıyoruz, tüm konuşmanın
kaydedilmesi ve öğretmeniniz tarafından görüntülenebilmesi.
İkinci bir YZ tarafından da yönetiliyor.
Size cevabı da söylemiyor.
Bir kopya çekme aracı değil.
Öğrenci “Cevabı söyle” dediğinde,
“Ben senin öğretmeninim.
Problemi çözmedeki bir sonraki adımın ne olduğunu düşünüyorsun?” diyor.
Şimdi, öğrenci bir hata yaparsa, ki bu büyük dil modellerinin
matematikte iyi olmadığını düşünen insanları şaşırtacak,
dikkat edin, sadece hatayı fark etmekle kalmıyor,
öğrenciden mantığını açıklamasını istiyor,
ama aslında ortalama bir öğretmenin bile yapmayacağını,
mükemmel bir öğretmenin yapacağını söyleyeceğim şeyi yapıyor.
Muhtemelen öğrencinin zihnindeki yanılgının ne olduğunu,
muhtemelen dağılım özelliğini kullanmadıklarını tespit edebiliyor.
Unutmayın, negatif ikiyi hem dokuza
hem de parantez içindeki 2m’ye dağıtmamız gerekiyor.
Bu benim için çok, çok, çok büyük bir olay.
Sadece matematikte de değil.
Bu, Khan Academy’de öğrencilerin bulutları ayırması gereken
bir bilgisayar programlama alıştırması.
Böylece öğrencinin değişken tanımlamaya
başladığını görebiliyoruz, sol X eksi eksi.
Sadece sol bulutu ayırdı.
Ama sonra Khanmigo’ya neler olduğunu sorabilirler.
Neden sadece sol bulut hareket ediyor?
Kodu anlıyor.
Öğrencinin yaptığının ne olduğunu biliyor,
ve parantezlerin orada bulutları çizmek için olduğunu anlıyor,
ki bence bu akıllara zarar.
“Sağ bulutu da hareket ettirmek için,
sağ X değişkenini de her karede bir pixel arttıracak şekilde
çiz fonksiyonunun içerisine bir satır kod eklemeyi deneyin.” diyor.
Şimdi, bu belki daha da şaşırtıcı çünkü çok sayıda matematik öğretmenimiz var.
Hepimiz dünyaya kod yazmayı öğretmeye çalışıyoruz,
ancak piyasada yeterinde bilgisayar öğretmeni yok.
Az önce gördüğünüz gibi, çocuklarıma özel ders verirken bile,
kod yazmayı öğrenirken,
onlara bu kadar iyi, bu kadar hızlı yardım edemem,
bu gerçekten süper bir öğretmen olacak.
Sadece alıştırmalarda da değil.
Ne izlediğinizi anlıyor.
Videonuzun bağlamını anlıyor.
“Bunu neden öğrenmem gerekiyor?” şeklindeki asırlık soruya cevap verebilir.
Sokratik bir şekilde soruyor: “Peki, neyi önemsiyorsun?”
Diyelim ki öğrenci “Ben profesyonel bir sporcu olmak istiyorum” diyor.
Ve şöyle diyor: “Hücrelerin boyutunu öğrenmek,
ki bu videoda anlatılan da bu, beslenmeyi
ve vücudunuzun nasıl çalıştığını anlamak için
gerçekten faydalı olabilir.”
Sorulara cevap verebilir, size sınav yapabilir,
diğer fikirlerle bağlantı kurabilir,
artık bir videoya hayal edebileceğiniz kadar çok
soru sorabilirsiniz.
(Alkış)
Bir başka büyük eksiklik de,
gittiğim liseyi hatırlıyorum,
öğrenci/rehber öğretmen oranı yaklaşık 200 ya da 300′e birdi.
Ülkenin pek çok yerinde durum bundan daha kötü.
Khanmigo’yu kullanarak her öğrenciye bir rehberlik danışmanı,
akademik koç, kariyer koçu, yaşam koçu
verebiliriz ki tam da burada gördüğünüz şey bu.
Bunu GPT-4 lansmanı ile başlattık.
Bunun üzerinde çalışan birkaç bin kişimiz var.
Bu sahte bir demo değil,
bu gerçekten iş başında.
Sonra, bilirsiniz,
bence daha da zor olacak şeyler var,
geleneksel bir öğretmenle bile yapmanın
biraz bilim kurgu olacağı.
Arizona Eyalet Üniversitesi ile
Khan World School adında bir online lise yürütüyoruz
ve Hindistan’da bulunan bu online okula devam eden bir öğrencimiz var.
Adı Saanvi.
“Muhteşem Gatsby” hakkında bir rapor hazırlıyordu.
“Muhteşem Gatsby “yi okurken,
Jay Gatsby sürekli uzaktaki yeşil ışığa bakıyormuş.
“Bunu neden yapıyor?” diye düşündü.
Biraz araştırma yaptı ve belli ki insanlar bunu incelemiş
ve bunun sembolizmiyle ilgili yorumlar yapmışlar,
ancak bunların hiçbiri onu gerçekten etkilemedi.
Sonra Khanmigo’ya sahip olduğunu
ve Jay Gatsby’nin kendisiyle konuşabileceğini fark etti.
Böylece, “Ah, muhteşem seçim, eski dostum.
Ben artık Jay Gatsby’yim,
F. Scott Fitzgerald’ın klasiğindeki esrarengiz milyoner.”
“Neden yeşil ışığa bakıp duruyorsun?”
“Ah, yeşil ışık, eski dostum.
O benim hayallerimin ve arzularımın bir sembolü.
Daisy Buchanan’ın rıhtımının sonunda,
malikânemin karşısındaki körfezde yer alıyor.
Geçmişe olan özlemimi ve hayatımın aşkı Daisy ile yeniden
bir araya gelme umudumu temsil ettiği için ona özlemle bakıyorum.”
İşin güzel tarafı Saanvi daha sonra “Uzun bir konuşma yaptım” dedi,
ona “Bay Gatsby” diye hitap etti
ve sonunda zamanını aldığı için özür diledi
ki bence çok kibardı.
Ama bunun edebiyat öğrenmenin, kilidini açtığını hayal edebilirsiniz.
Tarihi figürlerle konuşabilirsiniz.
Hatta muhtemelen Mississippi Nehri ile
konuşabileceğiniz bir çalışma bile ekleyeceğiz.
Altı ay ya da bir yıl önce bile bilim kurgu olan
şeyleri hayata geçiriyor.
Öğrenciler YZ ile tartışmalara girebiliyorlar.
Burada öğrenci borçlarını
silip silmememiz gerektiğini tartışan bir öğrenci var.
Öğrenci, borçların silinmesine karşı çıkıyor
ve çok net geri bildirimler aldık.
Bunu Khan World School’da,
Khan Lab School adlı laboratuvar okulumuzda uygulamaya başladık.
Öğrenciler, özellikle de lise öğrencileri,
“Yargılanmaktan korkmadan argümanlarıma
ince ayar çekebilmek harika bir şey.
Bu sayede sınıfa girip katılım gösterme
konusunda kendime çok daha fazla güveniyorum.
Hepimiz Sokratik diyaloğun öğrenme için harika bir yöntem olduğunu
biliyoruz, ama açıkçası bir çok öğrenci buna ulaşamıyor.
Ama artık umarım herkes için erişilebilir olabilecek.
Manşetlerde de gördüğümüz üzere, anlatılanların çoğu şu şekildeydi:
“Çocukların yerine yazmayı yapacak,
çocuklar da yazmayı öğrenemeyecek.”
Ama biz YZ’nin sizin yerinize değil sizinle birlikte yazdığı
bir yol olduğunu gösteriyoruz.
Yani bu küçük bir şey,
ve benim sekiz yaşındaki çocuğum buna bağımlı
ve daha önce yazmayı seven bir çocuk değildi
ama söyleyebilirsiniz,
“Bir korku hikayesi yazmak istiyorum”
“Ooh, korku hikayesi, ne kadar da tüyler ürpertici ve heyecan verici.
Haydi ürkütücü gölgelerin ve tüyler ürpertici gizemlerin dünyasına dalalım”
Bu, öğrencinin iki cümle yazacağı ve ardından YZ’nin iki cümle
yazacağı bir çalışmadır.
Böylece bir hikaye üzerinde birlikte çalışmış oluyorlar.
Öğrenci şöyle yazıyor: “Beatrice yanlış anlaşılmış bir hayaletti.
Arkadaş edinmek istiyordu ama hep istemeden korkutuyordu.”
YZ şöyle diyor: “Zavallı Beatrice, arkadaşlık özlemi çeken yalnız bir ruh.
Bir gün terk edilmiş eski bir malikaneyle karşılaştı,” vs.
Hepiniz umarım bunu bir gün deneyecek.
Şaşırtıcı derecede eğlenceli.
Şimdi bu kullanım örneğini daha da doğrudan ele alalım.
Şimdi size göstereceğim şey,
şu ana kadar gösterdiğim her şey
zaten Khanmigo’nun bir parçası ve şimdi göstereceğim şeyi
henüz kimseye göstermedik, bu bir prototip.
Önümüzdeki birkaç ay içinde piyasaya sürmeyi umuyoruz,
ancak bu YZ’nin direkt kullanımı, üretken YZ’nin,
İngilizce ve diğer dil sanatlarını zayıflatmak için değil,
aslında bir yıl bile önce
hayal edemeyeceğimiz şekillerde zenginleştirmek içindir.
Bu okuduğunu anlama.
Öğrenciler Steve Jobs’un Stanford’daki ünlü konuşmasını okuyor.
Belirli noktalara geldiklerinde,
küçük sorunun üzerine tıklayabilirler.
YZ de Sokratik bir şekilde, neredeyse sözlü gibi,
öğrencilere bir şeyler sorar.
YZ pasajın bazı kısımlarını vurgulayabilir.
Yazar neden bu kelimeyi kullanmış?
Amaçları neydi?
Argümanı destekliyor mu?
Bir kez daha, herkese bir özel öğretmen, bir yazım koçu vererek
okumaya bu seviyede dalabileceğimiz bir kapasitemiz olmadığı
şeyleri yapmaya başlayabilirler.
Bunun diğer tarafına da geçebilirsiniz.
Yazma koçu olmalarına, bir taslak çizmelerine
yardımcı olacak çalışma akışlarımız var.
Öğrenci gerçekten bir taslak oluşturduğunda
-ki burası taslak oluşturdukları yer-
iyi bir yazım koçundan bekleneceği gibi,
bir kez daha geri bildirim isteyebilirler.
Bu durumda, öğrenci diyelim ki şöyle sordu:
“Kanıtlarım savımı destekliyor mu?”
YZ sadecce geri bildirim vermekle kalmayacak
belirli kısımları vurgulayabilecek ve
“Bu pasajda, bu iddianızı tam desteklemiyor”,
ama tekrar Sokratikçe, “Bize nedenini söyleyebilir misin?” diyecek.
Yani öğrenciyi çekiyor, onu daha iyi bir yazar yapıyor
ona daha önce alabileceğinden
çok daha fazla geri bildirim veriyor.
Bunun yazmaya zarar vermeyeceğini, aksine çok hızlandıracağını düşünüyoruz.
Şu ana kadar bahsettiğim her şey öğrenci içindi.
Ancak bunun, öğretmenlerin daha özel eğitim vermeleri
ve açıkçası hem kendileri hem de öğrencileri için
zaman ve enerji tasarrufu için de güçlü olabileceğini düşünüyoruz.
Bu Khan Academy’deki bir Amerikan Tarihi alıştırması.
İspanyol-Amerikan Savaşı’yla ilgili bir soru.
Başlangıçta öğrenci modunda.
Eğer ona “Bana cevabı söyle” derseniz, size cevabı söylemeyecek.
Ders verme moduna geçecek.
Ama, öğretmenler erişimlerinin olduğu şu düğme ile
öğrenci modunu kapatınca, öğretmen moduna geçiyor.
Yaptığı şey şuna dönüştürmek -
Steroidli bir öğrenmen kılavuzu olarak görebilirsiniz.
Sadece cevabı açıklamıyor,
onu nasıl ders olarak anlatmak isteyebileceğini açıklıyor.
Öğretmeni o malzemeye hazırlamaya yardım edebilir.
Burada gördüğünüz gibi, ders planı oluşturmalarına yardım edebilir.
Hatta ilerleme raporu hazırlamalarına yardım edebilir,
ve sonunda da not vermelerine.
Yani, öğretmenler bu çeşit bir etkinlik, ders planlama için
normalin yarı zamanını harcayacaklar.
Tüm o enerji onlara geri dönecek
ya da gerçek öğrencileriyle beşeri etkileşim kurmaya harcanacak.
(Alkış)
Yani, bilirsiniz, değinmek istediğim bir nokta var.
Bu büyük dil modelleri o kadar güçlü ki,
tüm bu insanların bunları
web sitelerine koyacaklarını söylemek cazip geliyor
ve bu da uygulamaların kendilerini bir tür metaya dönüştürüyor.
Ağustos ayında GPT-4′e
ilk kez erişim sağladığımda
iki hafta boyunca uyumamamın nedenlerinden birinin de bu olduğunu söylemeliyim.
Ancak kısa sürede fark ettik ki, bunu gerçekten sihirli hale getirmek için,
sanırım Khanmigo’da gördüğünüz şey
sizinle ChatGPT’nin etkileşime girdiği gibi girmedi.
Biraz daha sihirliydi, daha Sokratikti,
matematikte çoğu insanın
düşünmeye alışık olduğundan çok daha iyiydi.
Bunun nedeni de
bunun gerçekleşmesi için arkaplanda çok çalışma yapılmış olmasıydı.
Bunun sihirli bir şey olduğunu hissettirmek için altı, yedi ay boyunca
pek çok insanla birlikte üzerinde çalıştıklarımızın listesini çıkarabilirim.
Ama belki de entelektüel açıdan en ilginç olanı,
bir OpenAI araştırmacısının fikriydi,
yapay zekanın konuşmadan önce düşünmesine izin verirsek
matematik ve özel ders verme becerisini
önemli ölçüde geliştirebileceğimizi fark ettik.
Yani birine özel ders veriyorsanız
ve matematiğini değerlendirmeden önce hemen konuşmaya başlarsanız,
bunu doğru olmayabilir.
Ancak kendinize fikirler oluşturursanız,
sağda gördüğünüz gerçek bir YZ düşüncesi
kendi için yarattığı bir şey ama onu öğrenci ile paylaşmıyor.
Daha sonra doğruluğu arttı,
ve böylece dünya çapında bir öğretmen olma yeteneği de arttı.
Burada kendi kendine konuştuğunu görebilirsiniz.
Diyor ki, “Öğrenci benden farklı bir cevap verdi,
ama onlara hata yaptıklarını söylemeyin.
Bunun yerine, o adıma nasıl ulaştıklarını açıklamalarını isteyin.”
Sözlerimi bitirirken, umarım,
size gösterdiğim şey üzerinde çalıştığımız şeyin sadece yarısı
ve biz bunun buzdağının
sadece görünen kısmı olduğunu düşünüyoruz.
2 sigma problemini ele alma şansına birlikte erişip,
onu 2 sigma fırsatına dönüştürme ve böylece eğitimi
bildiğimiz şeklinden önemli ölçüde hızlandırma
şansına sahip olacağımıza ikna oldum, ki bir yıl bile önce olmazdım.
Şimdi, meta düzeyde bir adım geriye gidersek,
bugün her iki taraftaki tartışmaları da çok duyduk.
Yapay zekaya daha karamsar bakan insanlar var,
bunun korkutucu olduğunu söylüyorlar,
distopik senaryolar var,
belki de yavaşlamak istiyoruz, duraklamak istiyoruz.
Diğer tarafta ise daha iyimser olanlar var:
“Daha önce de dönüm noktalarından geçtik,
Sanayi Devrimi’nden geçtik.
Korkutucuydu ama her şey yolunda gitti.”
Şu anda iddia ettiğim şey,
bunun bir yazı tura atma
ya da bekleyip ne olacağını göreceğimiz
bir şey olduğunu düşünmediğimdir.
Bence buradaki ve ötesindeki herkes,
bu kararın aktif katılımcılarıyız.
İlk akıl yürütmenin aslında neredeyse
kendi kendini gerçekleştiren bir kehanet olduğuna,
korkuyla hareket edersek
ve “Hey, bu şeyleri yapmayı bırakmalıyız” dersek,
gerçekte olacak olanın kural takipçilerinin duraklayabileceği,
yavaşlayabileceği,
ancak Alexandr’ın [Wang] bahsettiği gibi kural çiğneyenlerin,
totaliter hükümetlerin, suç örgütlerinin
sadece hızlanacağı konusunda iknayım.
Bu da beni distopik bir duruma, yani iyi oyuncuların
kötülerden daha kötü YZ’lere sahip olduğu bir duruma götürüyor.
Ama aynı zamanda iyimserlerle de biraz konuşacağım.
Bunun, e hadi o zaman rahatlamalıyız ve en iyisini ummalıyız
anlamına geldiğini sanmıyorum.
Bu da gerçekleşmeyebilir.
Bence hep birlikte,
korkuluklar koyduğumuzdan,
-sorunlar ortaya çıktığında- makul düzenlemeler getirdiğimizden
emin olmak için canla başla mücadele etmeliyiz.
Ancak olumlu kullanım alanları için de canla başla mücadele etmeliyiz.
Çünkü kalbime çok yakın yerde
ve açıkçası pek çok potansiyel olumlu kullanım alanı var,
ancak belki de en güçlü kullanım alanı
ve belki de en şiirsel kullanım alanı,
yapay zekanın insan zekasını,
insan potansiyelini ve insan amacını geliştirmek için kullanılabilmesidir.
Teşekkür ederim.
(Alkış)