Mijn moeder is kinderarts
en toen ik klein was, vertelde ze me de meest rare verhalen
die een mengelmoes waren van wetenschap en een overactieve fantasie.
Een van haar verhalen ging over wat er gebeurt als je te veel zout eet:
al je bloed stroomt vanuit je benen
omhoog door je lichaam
en vliegt zo je hoofd uit,
waarop je op slag dood bent.
(Gelach)
Ze noemde dit 'hoge bloeddruk'.
(Gelach)
Dit was mijn eerste kennismaking met sciencefiction
en ik vond het geweldig.
Dus toen ik mijn eigen sciencefiction en fantasy begon te schrijven,
was ik verbaasd dat men het on-Afrikaans vond.
Waarop ik natuurlijk vroeg: "Wat is dan wel Afrikaans?"
En dit is wat ik tot nu toe weet:
Afrika is belangrijk.
Afrika is de toekomst.
Echt waar.
En Afrika is een ernstige plek waar alleen maar ernstige dingen gebeuren.
Wanneer ik mijn werk ergens presenteer, is er dus altijd wel iemand die vraagt:
"Waarom is jouw werk zo belangrijk?
Hoe gaat het om met de echte Afrikaanse problemen,
zoals oorlog, armoede, verwoesting of AIDS?"
En dat doet het dus niet.
Mijn verhalen gaan over popbandjes uit Nairobi
die naar de ruimte willen reizen
of over twee meter hoge robots die verliefd worden.
Het zijn helemaal geen belangrijke dingen.
Het is gewoon leuk, stoer en luchtig,
zo luchtig als kauwgum --
'AfroBubbleGum'.
Ik zeg dus niet dat kunst met een agenda niet belangrijk is;
ik ben voorzitter van een liefdadigheidsinstelling
die zich inzet voor film en theater over HIV en radicalisering,
en over genitale verminking bij vrouwen.
Die kunst is ontzettend belangrijk,
maar het moet niet de enige kunstvorm zijn die van ons continent komt.
We moeten meer verhalen vertellen
die bruisen.
We lopen nog steeds in de val van een eenzijdig verhaal.
Misschien komt dat door de funding.
Veel kunst is nog altijd afhankelijk van ontwikkelingsgeld.
Hierdoor komt de kunst in dienst van een agenda te staan.
Of misschien hebben we zo lang zo'n eenzijdig beeld van onszelf gehad
dat we alleen maar dat soort kunst kunnen maken.
Wat de reden ook is, we moeten een manier vinden
en AfroBubbleGum kan daarbij helpen.
Het stimuleert kunst om gewoon kunst te zijn.
Het stimuleert kunst die geen uitvloeisel is van de politiek,
of van een politieke agenda,
of gebaseerd is op onderwijs,
maar gewoon om de fantasie te prikkelen:
AfroBubbleGum kunst.
We hoeven niet allemaal AfroBubbleGummers te zijn.
We moeten ervoor waken dat ons werk niet alleen maar over armoede gaat.
We moeten testen hebben zoals de Bechdel test
en vragen stellen zoals:
zijn twee of meer Afrikanen in dit verzonnen verhaal gezond?
Hebben diezelfde Afrikanen een stabiel inkomen en hoeven ze niet gered te worden?
Hebben ze lol en plezier in het leven?
En als we twee of meer van die vragen met 'ja' kunnen beantwoorden
dan zijn we zeker AfroBubbleGummers.
(Gelach)
(Applaus)
En plezier is ook politiek,
want stel dat we Afrikanen beschrijven als levendig,
als liefhebbende en welvarende mensen
die een mooi en bruisend leven leiden.
Hoe zouden we dan over onszelf denken?
Zouden we dan denken dat we wat meer geluk in ons leven verdienen?
En dat we onze menselijkheid delen door ons gezamenlijk geluksgevoel?
Hier denk ik over na als ik schrijf.
Ik denk aan de mensen en plekken die me zo veel geluk brengen
en dat wil ik uitbeelden in m'n werk.
Daarom schrijf ik verhalen
over futuristische meisjes die alles op het spel zetten om planten te redden,
of om aan kamelenraces mee te doen,
of gewoon om te dansen,
om plezier een ereplek te geven,
want mijn wereld is vooral vrolijk.
En ik besef dat geluk een privilege is in deze huidige versplinterde wereld,
waar het vasthouden aan hoop om doorzettingsvermogen vraagt.
Maar wie weet, als iedereen zich inzet voor het maken en stimuleren
van meer AfroBubbleGum kunst,
dan ontstaat er hopelijk een andere kijk op de wereld,
een vrolijk beeld van Afrika,
waar kinderen alleen maar trauma's overhouden
aan de zwarte humor van hun moeder,
(Gelach)
maar waar ze ook grappige, stoere en luchtige kunst maken
gebaseerd op al die onserieuze Afrikaanse dingen.
Omdat we AfroBubbleGummers zijn
en we zijn met zo veel meer dan je je kan voorstellen.
Heel hartelijk bedankt.
(Applaus)