မှတ်ဉာဏ်တွေဟာ ကျွန်ုပ်တို့ ဖြစ်လာအောင်၊
အတိတ်ကိုသတိရအောင်၊ ကျွမ်းကျင်မှုတွေကို သင်ယူတတ်ကျွမ်းအောင်နဲ့
အနာဂတ်အတွက်ကြိုတင်စီစဉ်တတ်အောင် နည်းပေါင်းစုံကနေ ပြုလုပ်ပေးပါတယ်။
ကျွန်ုပ်တိုရဲ့ ကိုယ်ပွားတွေလို ဖြစ်နေတဲ့ ကွန်ပျူတာတွေအတွက်လည်း
မှတ်ဉာဏ်က အလားတူ အရေးပါတဲ့နေရာကနေ ပါဝင်နေပါတယ်။
နှစ်နာရီကြာ ရုပ်ရှင်ဖြစ်ဖြစ် စာလုံးနှစ်လုံးပါဝင်တဲ့ စာဖိုင်ဖြစ်ဖြစ်
ဒါမဟုတ် အဲ့တာတွေကိုဖွင့်ဖို့ နည်းလမ်းတွေဖြစ်ဖြစ်
ကွန်ပျူတာမှတ်ဥာဏ်ထဲမှာရှိတဲ့အရာအားလုံးက အခြေခံယူနစ်ဖြစ်တဲ့ "Bits" တွေအဖြစ်
ဒါမဟုတ် Binary Digits တွေအဖြစ် ရှိကြပါတယ်။
ဒီတစ်ခုချင်းစီတိုင်းက သုညနဲ့ တစ်ဆိုတဲ့ အခြေအနေနှစ်မျိုးကြား
ပြောင်းနိုင်တဲ့ မှတ်ဥာဏ်ဆဲလ်ထဲမှာ သိမ်းဆည်းခံထားရပါတယ်။
ဖိုင်နဲ့ ပရိုဂရမ်တွေမှာ
ကွန်ပျူတာရဲ့ ဦးနှောက်အဖြစ်အလုပ်လုပ်ပြီး CPU ဒါမဟုတ် ပင်မယူနစ်ကြီးမှာ ရှိနေတဲ့
ဒီ Bits တွေပေါင်း မီလီယံချီပါဝင်နေပါတယ်။
နောက်ပြီး Processed လုပ်ဖို့လိုအပ်လာတဲ့ Bits ပမာဏ အဆတိုးပွားလာတာနဲ့အမျှ
ကွန်ပျူတာဒီဇိုင်းဖန်တီးသူတွေဟာ ဆိုဒ်၊ ဈေးနှုန်း၊ လျင်မြန်မှုနဲ့ပတ်သက်ပြီး
ပြဿနာ အဆက်မပြတ်ကြုံလာရပါတယ်။
ကျွန်ုပ်တို့လိုပဲ ကွန်ပျူတာတွေမှာ လက်ငင်းလုပ်ငန်းစဉ်တွေအတွက်ရေတိုမှတ်ဉာဏ်နဲ့
ပိုပြီး ကြာရှည်တဲ့သိမ်းဆည်းမှုအတွက် ရေရှည်မှတ်ဉာဏ်ဆိုပြီး ရှိပါတယ်။
ပရိုဂရမ်တစ်ခုကို ဖွင့်ထားတဲ့အခါ
ကွန်ပျူတာရဲ့ လည်ပတ်မှုစနစ်က ထိုညွှန်းကြားချက်တွေကိုလုပ်ဆောင်ဖို့
ရေတိုမှတ်ဉာဏ်အတွင်း ဧရိယာကို ခွဲဝေပေးပါတယ်။
ဥပမာအနေနဲ့ Word Processor ထဲမှာ ခလုတ်တစ်ခုနှိပ်လိုက်တဲ့အခါ
CPUက အချက်အလက် bits တွေကို ရယူဖို့အတွက် ၎င်းတို့တည်ရှိရာနေရာတွေထဲကတစ်ခုကို
access လုပ်ပြီး ပြုပြင်နိုင်သလို အသစ်တွေလဲဖန်တီးနိုင်စွမ်းရှိပါတယ်။
ဒါရဲ့ ကြာတဲ့အချိန်ကိုတော့ မှတ်ဉာဏ်ရဲ့ နှေးကွေးမှုလို့လည်း သိကြပါတယ်
ပြီးတော့ ပရိုဂရမ်ညွှန်ကြားချက်တွေက မြန်မြန်ဆန်ဆန် Processed ခံရမှာဖြစ်လို့
ရေတိုမှတ်ဉာဏ်ထဲက နေရာအားလုံးကို ဘယ်အစဉ်တိုင်းမဆို Access ရရှိနိုင်ပါတယ်
ဒါကြောင့်လည်း နာမည်က Random Access Memory ဆိုပြီး ဖြစ်လာတာပါ။
RAM ရဲ့ အသုံးအများဆုံး အမျိုးအစားက Dynamic RAM သို့မဟုတ် DRAM ဖြစ်ပါတယ်
အဲဒီမှာဆိုရင် မှတ်ဉာဏ်ဆဲလ်တစ်ခုစီက
ဓာတ်အား မရှိရင် သုည ၊ ဓာတ်အား ရှိရင် တစ် ဆိုတဲ့
လျှပ်စစ် ဓာတ်အားတွေကို သိမ်းဆည်းထားတဲ့
သေးငယ်တဲ့ ထရန်စစ္စတာတစ်ခုနဲ့ Capacitor တစ်ခု ပါဝင်ပါတယ်
ဒီလိုမှတ်ဉာဏ်မျိုးကို Dynamic လို့ခေါ်တယ်။
ဘာလို့လဲဆို ဓာတ်အားတွေမထွက်သွားခင် ခေတ္တမျှသာ သိမ်းထားပေးပြီး
အချက်အလက်တွေကိုသိမ်းထားနိုင်ဖို့အတွက်
အချိန်တစ်ခုကြာတိုင်း အားပြန်သွင်းပေးဖို့ လိုအပ်စေပါတယ်
ခေတ်မီ CPU တွေအတွက် ၁၀၀ နာနိုစက္ကန့်မျှသာရှိတဲ့ နှေးကွေးမှု ကတောင်
အရမ်းများနေပါသေးတယ်။
ဒါ့ကြောင့် လျှပ်ငြိမ် RAM ကလုပ်တဲ့ သေးငယ်ပြီး လျင်မြန်တဲ့
အတွင်းပိုင်း Memory Cache လည်းရှိနေပါတယ်
ဒါကို ပြန်အားဖြည့်ဖို့မလိုတဲ့ အချင်းချင်းချိတ်ဆက်ထားတဲ့
ထရန်စစ္စတာ ခြောက်ခုနဲ့ များသောအားဖြင့် ပြုလုပ်ထားပါတယ်
SRAM က ကွန်ပျူတာစနစ်တစ်ခုလုံးမှာ အမြန်ဆုံးမှတ်ဉာဏ်ဖြစ်သလို
ဈေးအကြီးဆုံးအရာလည်းဖြစ်ပါတယ်။
DRAM ထက်လည်း နေရာကို သုံးဆ ပိုယူပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ RAM နဲ့ Cache ဟာ အားဝင်နေစဉ်မှာသာ အချက်အလက်တွေကို သိမ်းထားနိုင်ပါတယ်
စက်ပိတ်သွားသည့်တိုင် အချက်အလက်တွေ ဆက်တည်ရှိနေဖို့အတွက်
ဒါကို အဓိကအမျိုးအစားသုံးခုနဲ့လာတဲ့ ရေရှည်သိမ်းထားလို့ရတဲ့
သိုလှောင်မှုထဲကို ရွှေ့ပြောင်းပေးရပါမယ်။
ဈေးအပေါဆုံး သံလိုက် သိုလှောင်မှုထဲမှာဆို
အချက်အလက်တွေက လည်နေတဲ့ သံလိုက်နဲ့အုပ်ထားတဲ့ အချပ်ပြားပေါ်မှာ
သံလိုက်ပုံစံအနေနဲ့ သိမ်းဆည်းခံထားရပါတယ်
ဒါပေမဲ့ အချက်အလက်တွေရှိနေတဲ့နေရာဆီ အချပ်ပြားလည်ရမှာဖြစ်တာကြောင့်
ဖတ်နိုင်ဖို့ဆိုရင်
ဒီ drive တွေရဲ့ နှေးကွေးမှူက DRAM ထက် ပိုပြီး အဆ ၁ သိန်း နှေးနေမှာပါ။
တစ်ဖက်မှာတော့ DVD နဲ့ Blu-ray လို လေဆာရောင်ခြည်သုံး Storage တွေက
လည်နေပေမဲ့ ရောင်ပြန်မျက်နှာပြင်ရှိတဲ့ အချပ်ပြားတွေကို သုံးထားပါတယ်
Bits တွေကို လေဆာနဲ့ဖတ်နိုင်တဲ့ ဆေးတစ်မျိုးကိုသုံးပြီး
လင်း/မှောင်တဲ့ အစက်‌တွေအနေနဲ့ ကုဒ်သွင်းထားပါတယ်
အလင်းသုံး သိုလှောင်မှု ကြားခံတွေက ဈေးသက်သာပြီး ဖြုတ်ရလွယ်ကူပေမဲ့
သံလိုက် သိုလှောင်မှု ထက်တောင် ပိုနှေးတဲ့ latency ရှိသလို
ဝင်ဆန့်နိုင်တဲ့ နေရာပမာဏကလည်း နည်းပါတယ်
နောက်ဆုံးအနေနဲ့ကတော့ အသစ်ဆုံးနဲ့အမြန်ဆုံး ရေရှည် သိုလှောင်မှု အမျိုးအစားတွေကတော့
အလင်းချောင်းနဲ့တူတဲ့ Solid-state drives တွေဖြစ်ပါတယ်။
ဒါတွေမှာ ရွေ့လျားနေတဲ့ အစိတ်အပိုင်းတွေမရှိပါဘူး။
အဲ့အစား သူတို့ရဲ့အထူးဒီဇိုင်းဆွဲထားတဲ့ အတွင်းပိုင်းဖွဲ့စည်းပုံအထဲက
လျှပ်စစ် ဓာတ်အားတွေကို သိမ်းထားတဲ့နည်း ဒါမဟုတ် ဖယ်ရှားပစ်တဲ့နည်းနဲ့
bits တွေကို သိမ်းဆည်းထားတဲ့ Floating gate transistors ကိုသုံးထားပါတယ်
ဒါဆို ဒီဘီလီယံချီတဲ့ bits တွေက ဘယ်လောက်ထိယုံကြည်စိတ်ချရလဲ
ကျွန်ုပ်တို့ကကွန်ပြူတာမှတ်ဉာဏ်ကို တည်မြဲပြီး အမြဲတမ်းကြာရှည်ခံနိုင်တယ်လို့
ထင်မြင်လေ့ရှိကြပါတယ်
တကယ်တော့ ၎င်းက အရည်အသွေးကျတာ မြန်ပါတယ်
စက်က ထုတ်တဲ့ အပူရှိန်နဲ့ ၎င်းရဲ့ပတ်ဝန်းကျင်က
Hard drive တွေကို တဖြေးဖြေးနဲ့ သံလိုက်အားလျော့ကျစေသလို
လေဆာသုံး Media က ဆေးကို ပျက်စီးစေပြီး
Floating gateတွေမှာ ဓာတ်အားစိမ့်ထွက်တာကို ဖြစ်ပေါ်စေပါတယ်
Solid-state drive တွေမှာ အားနည်းချက်နောက်တစ်ခုရှိပါသေးတယ်
Floating gate transistors တွေကို ဆက်တိုက်ဆိုသလိုသွားသုံးနေခြင်းက
၎င်းတို့ကို ဆွေးမြေ့စေပြီး တဖြေးဖြေးနဲ့ အသုံးမဝင်တော့တဲ့အထိ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်
သက်တမ်း ၁၀ နှစ်အောက်ပဲ ရှိတဲ့လက်ရှိ သိုလှောင်မှု ကြားခံတွေက အချက်အလက်တွေနဲ့
သိပ္ပံပညာရှင်တွေက မှတ်ဉာဏ်စက်ကိရိယာတွေကို ပိုလျင်မြန်အောင်၊ ပိုသေးအောင်နဲ့
ပိုကြာရှည်ခံနိုင်အောင် ပြုလုပ်ဖို့ မျှော်လင့်ချက်နဲ့
ပစ္စည်းတွေရဲ့ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာဂုဏ်သတ္တိကို ကွမ်တမ်အဆင့်ထိသုံးနိုင်ဖို့ကြိုးစားနေပါတယ်
အခုတော့ ထာဝရရှင်သန်ခြင်းကို
လူသားတွေရော၊ ကွန်ပျူတာတွေရော လက်လှမ်းမမှီနိုင်သေးပါဘူး။