Bezustanne dudnienie pod stopami,
ograniczona przestrzeń
i monotonia szybkiego biegu donikąd.
Wydaje się, że minęły godziny, a to zaledwie jedenaście minut.
Zastanawiasz się:
"Dlaczego się tak torturuję?
Przecież to wygląda jak okrutna kara".
Tak naprawdę to właśnie tym jest, a raczej było kiedyś.
Bieżnię stworzono w XIX wieku
jako karę dla angielskich więźniów.
Angielskie więziennictwo było w tamtych czasach wręcz fatalne.
Ulubionymi karami były egzekucja lub deportacja,
a osadzeni w więzieniach spędzali samotne godziny w brudnych celach.
Ruchy społeczne kierowane przez grupy religijne i dobroczynne,
a także znane osobistości, takie jak Charles Dickens,
próbowały zmienić te okropne warunki i pomóc więźniom wrócić na dobrą drogę.
Kiedy osiągnęli sukces,
więzienia zostały przebudowane i wprowadzono nowe formy resocjalizacji,
w tym koło deptakowe.
Tak działała jego oryginalna wersja,
wynaleziona w 1818 roku przez angielskiego inżyniera, sir W. Cubitta.
Więźniowie następowali na 24 stopnie dużego koła łopatkowego.
Koło się obracało,
a więźniowie zmuszeni byli wchodzić na kolejne stopnie lub spadali.
Wyglądało to podobnie jak na współczesnych stepperach.
Ruch koła umożliwiał pompowanie wody,
miażdżenie ziarna
lub zasilanie młynów,
skąd pochodzi nazwa "treadmill" (tread - krok, mill - młyn).
Uważano je za świetny sposób na doprowadzenie więźniów do formy,
a dodatkowa korzyść z zasilania młynów
odbudowywała zdziesiątkowaną przez wojny napoleońskie brytyjską gospodarkę.
Wszyscy byli zadowoleni, oprócz więźniów.
Szacuje się, że więźniowie
spędzali na kołach deptakowych średnio sześć godzin dziennie,
co odpowiada wspinaniu się na wysokość od 1500 do 4200 m.
4200 m to mniej więcej połowa wysokości Mount Everestu.
Wyobraźcie sobie taką wspinaczkę pięć razy w tygodniu przy złym wyżywieniu.
Pomysł Cubitta szybko rozprzestrzenił się w całym Imperium Brytyjskim i Ameryce.
W ciągu dekady od jego powstania
ponad 50 więzień w Anglii chwaliło się kołem deptakowym,
podobnie w Ameryce.
Nie dziwi fakt, że wysiłek w połączeniu z kiepską dietą
wywoływał u wielu więźniów kontuzje i załamania,
chociaż strażników raczej to nie obchodziło.
W 1824 roku strażnik z Nowego Jorku, James Hardie, przypisał urządzeniu
ujarzmienie niesfornych więźniów.
Pisał: "to monotonia kary,
a nie jej surowość wpływa na jej koszmar",
z czym wiele osób wciąż się zgadza.
Koła deptakowe przetrwały w Anglii do końca XIX wieku,
kiedy ustawa o więziennictwie z 1898 roku zabroniła ich stosowania
z powodu nadmiernego okrucieństwa.
Ale oczywiście to narzędzie tortur powróciło ze zdwojoną siłą,
tym razem obierając na cel niepodejrzewające niczego społeczeństwo.
W 1911 roku zgłoszono patent w Stanach Zjednoczonych,
a do 1952 roku stworzono pierwowzór dzisiejszej bieżni.
Kiedy w latach 70. moda na bieganie opanowała USA,
bieżnia znów stanęła blasku jupiterów,
jako prosty i wygodny sposób na poprawę sprawności
i utratę zbędnych kilogramów,
co, szczerze mówiąc, całkiem nieźle jej wychodzi.
Od tego czasu urządzenie nie traci na popularności.
Następnym razem, kiedy dobrowolnie poddacie się temu,
co dawniej było okrutną i niezwykłą karą,
cieszcie się, że przynajmniej możecie się w dowolnej chwili zatrzymać.