Đã là 4 giờ sáng, và 8 giờ nữa có bài kiểm tra quan trọng,
Rồi sau đó là bài độc tấu piano.
Bạn đã học và luyện tập nhiều ngày rồi, nhưng bạn thấy mình vẫn chưa sẵn sàng.
Vậy bạn có thể làm gì?
Bạn có thể lấy thêm một cốc cà phê nữa
và dành vài giờ tiếp theo để luyện thi và tập luyện,
Nhưng dù có tin hay không,
Bạn tốt hơn nên đóng quyển sách lại, để âm nhạc sang một bên,
và đi ngủ.
Giấc ngủ chiếm gần một phần ba cuộc đời,
nhưng thật thú vị rằng rất nhiều người dành rất ít sự quan tâm đến nó.
Sự thờ ơ này dẫn đến nhiều sự hiểu nhầm nghiêm trọng.
Ngủ không phải là lãng phí thời gian,
hay chỉ là một cách nghỉ ngơi khi mọi việc quan trọng đã hoàn thành.
Thay vào đó, nó là một hoạt động cốt yếu,
mà trong đó cơ thể cân bằng và điều chỉnh hệ thống của nó,
chi phối sự hô hấp
và điều hoà mọi thứ từ sự tuần hoàn đến sự lớn lên và miễn dịch.
Thật tuyệt, nhưng bạn có thể nghĩ về những điều đó sau kì thi, đúng không?
Đừng vội như vậy chứ.
Giấc ngủ hoá ra lại vô cùng quan trọng với bộ não,
với một phần năm của sự lưu thông máu trong cơ thể bạn
được vận chuyển khi bạn chìm vào giấc ngủ.
Và những điều diễn ra trong bộ não khi ngủ
là một giai đoạn tích cực của sự tái tổ chức
cái mà vô cùng quan trọng với cách mà bộ não làm việc.
Từ cái nhìn ban đầu,
khả năng ghi nhớ của chúng ta dường như không có vẻ ấn tượng cho lắm.
Nhà tâm lý học thế kỉ 19 Herman Ebbinghaus
chỉ ra rằng chúng ta thường quên 40% kiến thức mới
trong vòng 20 phút đầu tiên,
một hiện tượng được biết đến với tên gọi “Đường cong sự quên”.
Nhưng sự quên lãng này có thể được ngăn cản bằng sự củng cố trí nhớ,
quá trình nhờ đó thông tin di chuyển
từ trí bộ nhớ ngắn hạn đến trí nhớ nhớ dài hạn.
Nó xảy ra nhờ sự giúp đỡ từ một bộ phận quan trọng của não,
được biết đến như là thuỳ hải mã.
Vai trò hình thành trí nhớ dài hạn của nó
được chứng minh vào những năm 1950 bởi Brenda Milner
trong một nghiên cứu với một bệnh nhân tên H.M.
Sau khi thuỳ hải mã của anh ấy bị loại bỏ,
khả năng hình thành trí nhớ ngắn hạn của H.M bị tổn thương,
nhưng anh ta vẫn có thể học các bài tập thể dục qua sự lặp lại.
Do sự xoá bỏ của thuỳ hải mã,
khả năng hình thành trí nhớ dài hạn của H.M cũng bị tổn thương.
Điều nó chỉ ra, bên cạnh nhiều điều khác,
là thuỳ hải mã rõ ràng tham gia
vào sự củng cố của trí nhớ quy nạp,
như các thực tế và khái niệm bạn cần phải nhớ cho bài kiểm tra,
chứ không phải là bộ nhớ thường trực,
như sự di chuyển ngón tay bạn cần nắm vững cho bài độc tấu.
Phát hiện của Milner, cùng với thành quả của Eric Kandel những năm 90,
đã đem lại mô hình về cách quá trình củng cố làm việc.
Thông tin cảm giác trước hết được sao lại
và lưu trữ tạm thời ở trong các nơron như trí nhớ ngắn hạn.
Từ đó, nó di chuyển đến thuỳ hải mã,
thứ sẽ tăng cường các nơron ở vỏ não
Nhờ vào hiện tượng 'tính dẻo của bộ não',
các liên kết synap hình thành, cho phép sự liên kết mới giữa các nơron,
và tăng cường mạng nơron
nơi mà thông tin sẽ được trả về như bộ nhớ dài hạn.
Vậy tại sao bạn lại nhớ cái này mà không phải cái khác?
Có một vài cách để tác động
đến mức độ và sự hiệu quả của việc ghi nhớ.
Chẳng hạn, trí nhớ được hình thành khi cảm xúc lên cao,
thậm chí căng thẳng
sẽ được lưu giữ tốt hơn nhờ sự liên kết của thuỳ hải mã với cảm xúc.
Nhưng một trong các yếu tố chính đóng góp vào việc củng cố trí nhớ là,
bạn đã đoán được rồi đấy,
một giấc ngủ ngon.
Giấc ngủ gồm bốn giai đoạn,
mà hai giai đoạn sâu nhất là ngủ sóng chậm
và ngủ chuyển động mắt nhanh.
Máy EEG giám sát con người qua các quá trình này
đã chỉ ra sằng các xung điện
di chuyển giữa cuống não, thuỳ hải mã, đại não, đồi não và vỏ não,
cái đóng vai trò như trạm chuyển tiếp của việc hình thành bộ nhớ.
Và các giai đoạn của giấc ngủ được chỉ ra là giúp củng cố
các dạng khác nhau của trí nhớ.
Trong giai đoạn non-REM - ngủ sóng chậm,
trí nhớ quy nạp được mã hoá tại một nơi lưu trữ tạm thời
ở phần phía trước của thuỳ hải mã.
Qua các trao đổi liên tục giữa vỏ não và thuỳ hải mã,
nó liên tục được tái kích hoạt,
làm nó dần dần tái phân bố đến trí nhớ dài hạn ở vỏ não.
Giấc ngủ REM, mặt khác, với sự tương đồng của nó với đánh thức hoạt động của não,
liên hệ với sự củng cố của trí nhớ thường trực.
Vì vậy, theo một vài nghiên cứu,
đi ngủ khoảng ba tiếng sau khi ghi nhớ các công thức
và một tiếng sau khi luyện tập những gam nhạc sẽ là lý tưởng nhất.
Vậy hy vọng bạn có thể thấy việc rút ngắn giấc ngủ
không những ảnh hưởng đến sức khoẻ lâu dài,
mà còn làm ít có khả năng
bạn sẽ nhớ được những kiến thức và bài tâp từ tối hôm trước,
tất cả những điều đó khẳng định sự sáng suốt của câu nói, "để mai tính."
Khi bạn nghĩ về tất cả sự tái cấu trúc bên trong
và việc hình thành các mối liên kết mới xảy ra khi bạn ngủ,
bạn có thể nói một giấc ngủ phù hợp
sẽ làm cho bạn thức dậy mỗi buổi sáng với một bộ não mới mẻ và được cải thiện,
sẵn sàng đối mặt với các thử thách.