Elke dag in je leven
beweeg jij je door machtsstructuren gemaakt door anderen.
Voel jij ze?
Begrijp jij macht?
Besef jij waarom het ertoe doet?
Macht is een ongemakkelijk onderwerp.
Vooral als het gaat over hoe wij samenleven in een maatschappij.
In een democratie zou de macht bij het volk moeten liggen. Punt.
Als er gepraat wordt over wie werkelijk de macht heeft,
voelt dat naar aan of zelfs slecht.
Maar 'macht' is niet inherent goed of slecht, evenmin als als vuur of fysica.
Het bestaat gewoon.
Het bepaalt hoe elke regeringsvorm werkt.
Het laat zien wie de regels van het spel bepalen.
Dus begrijpen hoe macht werkt, is essentieel om effectief te zijn,
om serieus genomen te worden, en niet misbruikt te worden.
We zullen gaan kijken waar macht vandaan komt,
hoe ze uitgeoefend wordt en hoe jij machtiger kunt worden.
Laten we beginnen met een definitie.
Macht is de mogelijkheid om anderen te laten doen wat jij wilt.
Dit heeft betrekking op allerlei vlakken in het leven
zoals familie, werk of relaties.
In deze les ligt de focus op de samenleving
waarbij de macht betekent dat je een gemeenschap zover krijgt
dat ze de keuzes maakt en de acties onderneemt die jij wilt.
Er zijn 6 bronnen van burgerlijke macht.
Ten eerste is er lichamelijke dwang en het vermogen om geweld te plegen.
Controle over geweld, of het nu van de politie of van militia is,
is macht in haar meest primaire vorm.
Een tweede bron van macht is rijkdom.
Geld opent deuren om resultaten en alle andere types van macht te kopen.
De derde machtsbron is het handelen van de staat, de overheid:
het gebruik van wet en bureaucratie om mensen te dwingen
om bepaalde zaken wel of niet te doen.
In een democratie geeft theoretisch gezien het volk macht aan de regering
door middel van verkiezingen.
In een dictatuur komt macht voort uit de dreiging van geweld,
niet uit toestemming van de geregeerden.
De vierde macht zijn normen of wat andere mensen goed vinden.
Normen hebben geen gecentraliseerd overheidsapparaat.
Ze werken subtieler, van gelijke to gelijke.
Ze kunnen het gedrag van mensen en zelfs de wet veranderen.
Denk aan hoe normen over gelijke huwelijksrechten aan het veranderen zijn.
De vijfde machtsvorm zijn ideeën.
Ideeën, zoals individuele vrijheid of rassengelijkheid,
kunnen onuitputtelijke bronnen van macht zijn
als ze genoeg mensen aanzetten om hun denken en handelen aan te passen.
De zesde bron van macht zijn aantallen ofwel veel mensen.
Een massa die haar stem laat horen, genereert macht
door een gemeenschappelijk doel te uiten
en door zich legitimiteit toe te eigenen.
Denk aan de Arabische Lente of de opkomst van de Tea Party.
Menigten doen ertoe.
Dit zijn de zes hoofdbronnen van macht en wat macht is.
Laten we nu kijken hoe macht werkt.
Er zijn drie wetten omtrent macht die belangrijk zijn.
Wet nummer één: macht is nooit statisch.
Ze is altijd ofwel aan het accumuleren of aan het vervallen in een samenleving.
Dus als je niets doet, wordt er wel iets met je gedaan.
Wet nummer twee: macht is net als water.
Ze stroomt als een rivier door het alledaagse leven.
Politiek is het leiden van die stroom in de richting die jij wilt.
Beleidsmakers proberen een bepaalde stroom te bevriezen en bestendigen.
Beleid is bevroren macht.
Wet nummer drie: macht levert meer macht op.
Macht creeërt meer macht en dat geldt ook voor machteloosheid.
Het enige dat wet nummer drie ervan weerhoudt een situatie
te creeëren waarbij slechts één persoon de macht heeft,
is hoe we wet één en twee toepassen.
Welke regels moeten we hanteren zodat enkelen niet teveel macht krijgen
en hun privileges niet kunnen vastleggen in beleid?
Dat is een kwestie van democratie.
Je kunt deze wetten in actie zien in elk nieuwsitem.
Lageloonarbeiders organiseren zich om meer te verdienen.
Oliebedrijven forceren de goedkeuring van een pijpleiding.
Homoseksuele koppels streven naar het recht om te huwen.
Ouders uit steden eisen studiebeurzen.
Je kan het er al dan niet mee eens zijn.
Of jij krijgt wat je wilt, hangt af van hoe goed je met macht omgaat.
Dat brengt ons bij wat je kunt doen om machtiger te worden in de samenleving.
Het is handig om te hierbij te denken aan geletterdheid.
Jouw uitdaging is om te leren hoe je macht leest en schrijft.
Macht lezen betekent aandacht besteden aan zoveel mogelijk teksten over macht.
NIet alleen aan boeken.
Zie de samenleving als een reeks teksten.
Bevalt de gang van zaken op school, in je stad of land je niet?
Zoek uit wie welk soort macht bezit in welk systeem.
Begrijp hoe dit tot stand is gekomen.
Wie het heeft gecreëerd en wie het zo wilt behouden.
Bestudeer de strategieën die anderen gebruikt hebben.
Directe aanvallen
of indirecte.
Coalities
of charismatisch gezag.
Lees zodat je kunt schrijven.
Macht kunnen schrijven vereist eerst dat je gelooft dat je dit recht hebt,
om het heft in eigen handen te nemen.
Want dat heb je.
Net als met elke vorm van schrijven leer je om jezelf uit te drukken.
Gebruik je authentieke stem.
Organiseer je ideeën en organiseer daarna anderen.
Oefen in consensusopbouw.
Oefen in conflict.
Het is net als bij schrijven: oefening baart kunst.
Je hebt elke dag de mogelijkheid om te oefenen in je buurt en daarbuiten.
Stel doelen en daarna nog grotere doelen.
Kijk naar patronen en ontdek wat werkt.
Pas aan en herhaal.
Dit is burgerschap.
We hebben burgerlijke macht besproken, waar ze vandaan komt,
hoe ze werkt en wat jij kunt doen om ze te uit te oefenen.
Blijft er nog één vraag over: het 'waarom' van macht.
Wil jij dat macht iedereen ten goede komt, of alleen jezelf?
Zijn jouw doelen sociaal of antisociaal?
Deze vraag gaat niet om strategie,
maar over karakter
en dat is een andere reeks lessen.
Maar onthoud dit:
Macht plus karakter is gelijk aan een goede burger.
En jij hebt de macht om er één te zijn.