Như phần đông các nhà báo, tôi là người duy tâm.
tôi thích khai phá những chuyện thú vị, nhất là những chuyện chưa ai kể.
Tôi chỉ đã không nghĩ rằng, vào năm 2011,
phụ nữ vẫn được xếp vào hạng mục đó.
Tôi là chủ tịch của Hội nghị chuyên đề Nhà Báo và Phụ Nữ.
viết tắt là JAWS. Cá mập. (Cười)
Tham gia từ 10 năm trước, với mong muốn tìm ra những hình mẫu phụ nữ,
tôi rất buồn lòng vì sự trì trệ
trong lĩnh vực của mình, và ảnh hưởng của nó
đến hình ảnh của chúng tôi trong truyền thông.
Phụ nữ chiếm một nửa dân số thế giới,
nhưng chỉ chiếm 24% số chủ đề
được trích dẫn trong bản tin,
và 20% số chuyên gia được phỏng vấn,
với công nghệ ngày nay,
việc xóa sổ hình ảnh phụ nữ dễ như ăn cháo.
Đây là hình tổng thống Barack Obama
cùng cố vấn điều tra cái chết của Osama bin Laden.
Bạn có thể thấy Hillary Clinton ở phía phải.
Hãy xem bức hình này được đăng như thế nào
trên tờ Orthodox Jewish tại Brooklyn.
Hillary đã hoàn toàn biến mất. (Tiếng cười)
Tờ báo đã xin lỗi nhưng cố chống
rằng họ không bao giờ đăng ảnh phụ nữ.
Chúng có thể quá gợi tình. (Tiếng cười)
Đây là một ca hiếm gặp, đúng, nhưng sự thật là,
phụ nữ chỉ góp 19%
nguồn bài viết về chính trị,
và chỉ 20% đối với các bài về kinh tế.
Báo chí tiếp tục cho chúng ta viễn cảnh mà đàn ông
nhiều hơn phụ nữ trong hầu như tất cả ngành nghề,
trừ hai việc: học sinh và nội trợ. (Tiếng cười)
Kết quả là một cái nhìn sai lạc về thực tế.
Vấn đề là, dĩ nhiên,
không có đủ phụ nữ trong các tòa soạn báo.
Họ chỉ đưa 37% số bài viết
trên báo in, TV và radio.
Thậm chí trong các bài viết về bạo lực giới tính,
đàn ông tốn áp đảo giấy mực và thời lượng phát sóng.
Thí dụ rõ nhất, tháng ba vừa qua, tờ New York Times đăng bài viết
của James McKinley về vụ cưỡng hiếp tập thể một bé gái,
11 tuổi, ở một thị trấn nhỏ bang Texas.
McKinley viết rằng cộng đồng khu đó băn khoăn:
"Tại sao những thằng bé của họ lại bị kéo vào chuyện này?"
"Bị kéo vào", như thể bọn chúng bị
quyến rũ vào chuyện thực hiện hành vi bạo lực.
Người đầu tiên mà anh trích dẫn nói:
"Chuyện này sẽ đeo bám chúng cho đến suốt cuộc đời"
(Phản ứng của đám đông)
Bạn ít nghe gì về nạn nhân 11 tuổi,
trừ việc em mặc quần áo hơi già dặn so với tuổi
và trang điểm.
Ngay lập tức, tờ Times ngập trong sự chỉ trích.
Ban đầu, họ chống chế rằng; "Đây không phải là ý chúng tôi.
Đây là cái chúng tôi tìm được trong báo cáo."
Thế thì, đây là một bí mật có lẽ bạn đã biết rồi:
Các câu chuyện đó được xây đắp nên.
Là phóng viên, chúng tôi tìm hiểu, và phỏng vấn.
Chúng tôi cố đưa ra một góc nhìn thực tế đủ tốt.
Chúng tôi cũng có những định kiến vô thức chứ,
nhưng tờ Times nói cứ như
bất cứ ai cũng sẽ tường thuật câu chuyện y như vậy.
Tôi không đồng ý với điều đó.
Ba tuần sau, tờ Times chỉnh sửa lại bài báo.
Lần này, họ thêm tên người viết cùng với McKinley:
Erica Goode.
Sự thật thương tâm dần lộ diện, câu chuyện khủng khiếp về một bé gái
và gia đình mắc kẹt trong nghèo đói.
Bé bị hãm hiếp nhiều lần bởi bọn vô lại.
Con bé từng thông minh và hòa đồng.
Dù phổng phao nhanh hơn,
nhưng con bé vẫn có đầy thú bông trên giường.
Một cái nhìn quá đỗi khác biệt.
Có lẽ phần thêm vào của Goode
đã hoàn thiện câu chuyện này.
Dự án Giám Sát Truyền Thông Toàn Cầu phát hiện rằng
các bài báo của phóng viên nữ thường
thách thức khuôn mẫu hơn bài của phóng viên nam.
Ở KUNM, ngay tại Albuquerque, Elain Baumgartel
đã thực hiện đề tài tốt nghiệp dựa trên mảng tin về bạo hành phụ nữ.
Điều cô tìm thấy là đa phần các mẩu báo này
đổ lỗi cho nạn nhân và hạ thấp giá trị của họ.
Chúng thường giật gân và thiếu bối cảnh.
Vậy nên luận án tốt nghiệp, của cô gồm ba phần
về vụ giết hại 11 phụ nữ
chôn xác ở phía Tây Mesa thuộc Albuquerque.
Cô thách thức những khuôn khổ đó
trong công việc, và cố chỉ ra những thách thức
mà nhà báo đối mặt, từ nguồn bên ngoài,
những định kiến của bản thân, và chuẩn mực văn hóa,
cô làm việc với biên tập viên Đài Phát Thanh Quốc Gia
cố đưa câu chuyện phát sóng trên toàn quốc.
Cô không chắc chuyện gì đã xảy ra
nếu người biên tập đó không phải là một phụ nữ.
Những mẩu tin có khả năng cao gấp hai lần
cho rằng phụ nữ là nạn nhân, thay vì đàn ông,
và họ cũng dễ bị phán xét vì cơ thể của mình.
Tạp chí Wired, tháng 11 năm 2010.
Phải, chủ đề là về công nghệ chế tạo tế bào ngực.
Biết, tôi biết các bạn đều bị phân tâm, nên tôi sẽ tắt hình đi. (Cười)
Mắt nhìn đây đây. (Tiếng cười)
Vậy -- (Vỗ tay)
Chuyện là vầy.
Wired gần như không bao giờ đưa phụ nữ lên trang bìa.
Ờ, thì cũng có vài ngoại lệ như
Pam trong phim The Office.
Nhân vật truyện tranh.
Một người mẫu gợi dục được phủ bởi kim cương tổng hợp.
Giáo sư Đại học bang Texas Cindy Royal thắc mắc
trên blog : " Phụ nữ trẻ như học sinh của tôi
sẽ cảm thấy như thế nào về vai trò của họ trong công nghệ khi đọc Wired?"
Chris Anderson, biên tập viên của Wired, bào chữa
rằng, ta không có đủ phụ nữ, nổi bật
trong ngành công nghệ để bán một trang bìa, một kì báo.
Có phần đúng. Không có nhiều phụ nữ tài giỏi trong ngành công nghệ.
Và đây là ái ngại của tôi với lập luận ấy.
Truyền thông thông báo cho ta cái gì quan trọng trong ngày
bằng các câu chuyện họ chọn và nơi họ đặt chúng.
Nó được gọi là thiết lập mục lục.
Bao nhiêu người ở đây biết người sáng lập
Facebook hay Google trước khi họ lộ diện trên bìa tạp chí?
Đưa họ lên đó khiến họ bắt mắt hơn.
Rồi thì, tạp chí Fast Company bắt kịp ý tưởng ấy.
Đây là bìa trước của họ ngày 15/11/2010.
Chủ đề là về những lãnh đạp nữ quyền lực trong ngành công nghệ.
Biên tập Robert Safian từng kể với viện Roynter :
"Thung lũng Sillicon toàn da trắng và đầy đàn ông,
nhưng đó không phải là điều Fast Company nghĩ giới kinh doanh
sẽ trở thành trong tương lai, thế nên tờ báo vẽ ra viễn cảnh
của một thế giới toàn cầu hóa."
Nhân tiện, điều này dường như làm Wired phật lòng.
Đây là đầu báo của tháng 4. (Tiếng cười)
Limor Fried, người sáng lập Adafruit Industries,
trong tư thế Rosie the Riveter. (Một biểu tượng nước Mĩ)
Điều đó sẽ giúp chiêu mộ nhiều nhà lãnh đạo nữ hơn
cho ngành truyền thông. Một khảo sát toàn cầu gần đây
cho thấy 73% chức vụ quản lý truyền thông vẫn do đàn ông chiếm giữ.
Nhưng đây là về một điều khác phức tạp hơn rất nhiều:
những định kiến vô thức và điểm mù của ta.
Shankar Vedantam, tác giả cuốn sách "The Hidden Brain:
Cách tâm trí vô thức bầu chọn Tổng Thống,
Điều Khiển Thị Trường, Giao Tranh và Cứu Đời Ta."
Ông đã bảo một nguyên thanh tra đài Phát Thanh Công Cộng Quốc Gia,
người mở báo cáo về cách phụ nữ xoay xở dựa trên tờ NPR,
định kiến vô thức lan tràn xuyên suốt đời người.
Chẳng dễ dàng gì để gỡ mớ bòng bong này.
Ông có một đề xuất.
Ông từng làm cho hai nhà biên tập người nói rằng
mỗi câu chuyện cần phải có ít nhất một nguồn từ phụ nữ.
Ông đã lưỡng lự, lúc đầu, nhưng cuối cùng
cũng vui vẻ nghe theo chỉ thị vậy nên câu chuyện hay lên hẳn
và công việc của ông cũng dễ thở hơn.
Tôi không biết liệu một trong hai người ấy là nữ,
nhưng điều đó đem lại một tác động to lớn.
Tờ Dallas Morning News đã thắng giải Pulitzer danh giá năm 1994
với một loạt kì báo xoay quanh phụ nữ trên thế giới,
một trong những kí giả bảo tôi rằng
điều đó sẽ không bao giờ xảy ra nếu họ không có
một phó tổng biên tập người ngoại quốc là phụ nữ,
và họ đã không thể thu thập nguồn tin
nếu thiếu đi bóng dáng những nữ phóng viên trên mặt trận,
đặc biệt là về việc loại bỏ bộ phận sinh dục.
Đàn ông khó mà tiếp cận các tình huống như vậy.
Đây chính là điểm quan trọng cần xem xét,
bởi đa phần chính sách đối ngoại tập trung vào
những quốc gia có vấn đề về phân biệt đối xử phụ nữ,
ví dụ như Afghanistan.
Những gì ta được thuật lại về lập luận để rời bỏ
quốc gia này là số phận của phái yếu .
Tôi chắc rằng một nam phóng viên ở Kabul có thể
xin phỏng vấn phụ nữ. Có thể không phải là khu vực nông thôn,
nơi mà tôi đoán là, phụ nữ không được phép trò chuyện với trai lạ.
Bàn đến chuyện này thì khó lòng không nhắc đến
Lara Logan, cựu thông tín viên đài CBS News, người từng bị hãm hiếp
tại Quảng trường Tahrir, Ai Cập
ngay sau khi bức ảnh này được chụp.
Những vị học cao hiểu rộng nhảy vào, tranh nhau
đổ lỗi cho cô ấy rồi phán: "Bạn biết đấy,
có lẽ phụ nữ tốt hơn đừng có đi thực địa như thế này."
Tôi chưa bao giờ nghe ai nói thế với Anderson Cooper
và ê-kíp của anh cũng bị công kích khi đảm trách câu chuyện này.
Để đào tạo nhiều lãnh đạo nữ hơn
là hãy cho những phụ nữ khác cố vấn họ.
Một trong những thành viên hội đồng của tôi là biên tập viên
một công ty truyền thông toàn cầu, cô ấy chưa bao giờ xem
đó là sự nghiệp cho đến khi ở trong vai trò hình mẫu tại JAWS.
Đây không đơn thuần là nghề cho một siêu phóng viên,
hay tổ chức của tôi. Các bạn đều có phần
trong truyền thông đại chúng mạnh mẽ và sôi nổi này.
Phân tích tin tức, phản ánh khi có những lỗ hổng
trong chuyên mục như tờ New York Times đã làm.
Gợi ý những từ về phụ nữ cho phát thanh viên và biên tập viên.
Hãy nhớ rằng, một bức tranh hiện thực hoàn thiện
có thể phụ thuộc vào điều đó.
Tôi sẽ mời bạn xem một đoạn phim ngắn tôi xem lần đầu [1987]
khi đang là sinh viên tại London.
Nó dành cho tờ báo The Guardian.
từ lâu trước khi tôi nghĩ đến chuyện trở thành một phóng viên,
nhưng tôi đã rất chú ý đến việc học hỏi để nhận thức thế giới.
Người dẫn chuyện: Một sự kiện tiếp nhận từ một quan điểm
cho người ta một ấn tượng.
Từ một quan điểm khác,
nó lại mang đến một ấn tượng khác lạ hơn.
Những chỉ khi nắm được toàn bộ bức tranh
bạn mới có thể hiểu rõ chuyện gì đang diễn ra.
"The Guardian"
Tôi nghĩ các bạn đều đồng ý rằng
ta sẽ sống tốt hơn nếu ai ai cũng có được bức tranh toàn cảnh này.