Hayatımızın bir evresinde
neredeyse hepimiz kalp kırıklığı yaşarız.
Hastalarımdan Kathy orta okulda düğününü planlamıştı.
27 yaşına geldiğinde
gelecekteki kocasıyla tanışacak
bir sonraki yıl nişanlanacak
ve bir sonraki yıl da evlenecekti.
Ancak Kathy 27 yaşına geldiğinde bir eş bulamadı.
Göğsünde bir şişlik fark etti.
Zor bir kemoterapi süreci ve acılı ameliyatlarla
aylar geçirdi
sonra tam birileriyle tanışma dünyasına hazırdı ki
diğer göğsünde de bir şişlik fark etti
ve aynı şeyleri tekrar yaşadı.
Kathy iyileşti
ama kaşları yeniden çıkar çıkmaz
eş bulmaya arayışına devam etmeye kararlıydı.
New York'ta biriyle ilk kez buluşacağınız zaman
geniş çapta bir duygu seli yansıtmanız gerek.
(Kahkahalar)
Kısa zaman sonra Rich'le tanıştı ve aşık oldu.
Bu ilişki olmasını umduğu her şeydi.
Altı ay sonra
New England'da harika bir haftasonu ardından
Rich en sevdikleri restoranda bir rezervasyon yaptırdı.
Kathy evlenme teklif edeceğini biliyordu.
Heyecanını saklayamıyordu.
Ancak Rich o gece evlenme teklif etmedi.
Kathy'den ayrıldı.
Onu derinden önemsiyor olmasına rağmen
aşık değildi.
Kathy yıkılmıştı.
Kalbi gerçekten de kırılmıştı, yeni bir iyileşme süreci vardı karşısında.
Ayrılıktan beş ay sonra
Kathy hala Rich'i düşünmekten kendini alamıyordu.
Kalbi öylesine kırılmıştı ki...
Asıl soru şu:
Niçin?
Bu inanılmaz güçlü ve kararlı kadın
dört yıl kanser tedavisinin üstesinden gelebilirken
aynı duygusal kaynağı bu durumda kullanamıyor?
Kalp kırıklığından iyileşmeye çalışırken
çoğumuz niçin bu kadar zorluk çekiyoruz?
Niçin hayattaki diğer tüm zorluklarda
bize yardım eden mücadele mekanizmaları
kalbimiz kırıldığında işe yaramaz hâle geliyorlar?
Konu üzerinde özel olarak çalıştığım 20 yıl içinde
her yaş ve altyapıdan pek çok insanın
her tür kalp kırıklığı yaşadığını gördüm,
bundan öğtendiğim şey ise
kalbiniz kırıldığında
normalde güvendiğiniz içgüdüleriniz
sık sık sizi yanlış yola yönlendirecek.
Yani aklınızın söylediği şeye güvenemezsiniz.
Örneğin kalbi kırılmış insanlarla yapılan çalışmalardan
ilişkinin neden bittiğini açıkça anlamanın
hayatımıza devam etmede gerçekten önemli olduğunu biliyoruz.
Yine de sık sık
Rich'in Kathy'ye sunduğu gibi
basit ve dürüst bir açıklama sunulduğunda
bunu reddediyoruz.
Kalp kırıklığı öylesine ciddi bir duygusal acıya sebep oluyor ki
aklımız bize sebebinin de aynı ölçüde ciddi olması gerektiğini söylüyor.
O içgüdü o kadar güçlü ki
en makul ve mantıklı olanlarımız bile
gerçekte olmayan gizemler ve komplo teorileri
yaratabiliyoruz.
Kathy, Rich'le geçirdiği romantik tatil süresince
onu ilişkiden soğutacak
bir şeylerin olduğuna emindi
ve bunun ne olduğunu anlamayı takıntı haline getirdi.
O haftasonu geçirdikleri her dakikayı
saatlerce düşündü durdu,
aslında olmayan ipuçlarını arayarak hafızasını zorladı.
Kathy'nin aklı da onu bu boş arayışa teşvik etti.
Peki onu aylarca kendini buna adamaya zorlayan şey neydi?
Kalp kırıklığı sandığımızdan çok daha sinsi.
Bir anlaşılmazlıktan diğerine koşmamızın bir sebebi var,
bizi daha kötüye sürükleyeceğini bilsek bile.
Beyin üzerinde araştırmalar,
romantik bir sevgiden ayrılışın,
bağımlıların kokain veya opioid gibi maddeleri bıraktığı zaman
beynimizde aktive olan aynı mekanizmaları harekete geçirdiğini gösterdi.
Kathy de bırakma yaşıyordu.
Rich'le birlikte olmak gibi bir eroine sahip olamayacağı için
bilinçaltı onunla olan anılarından bir metadon seçti.
İçgüdüleri ona bir gizemi çözdüğünü söylüyordu
ama aslında yaptığı şey
bağımlı olduğu şeyden bir doz almaktı.
İşte kalp kırıklığının bu kadar zor iyileşmesinin sebebi bu.
Bağımlılar bağımlı olduklarını biliyorlar.
O maddeyi aldıklarını biliyorlar.
Kalbi kırık insanlar bilmiyor ama.
Siz de artık biliyorsunuz.
Kalbiniz kırıksa bunu görmezden gelemezsiniz.
O his ne kadar güçlü olursa olsun
hafızanızda çıktığınız her yolculuk, gönderdiğiniz her mesaj,
onu sosyal medyada gizlice takip ettiğiniz her dakika
aslında bağımlılığınızı besliyorsunuz,
duygusal acınızı derinleştiriyor
ve iyileşmeyi zorlaştırıyorsunuz.
Kalp kırıklığını atlatmak bir yolculuk değil.
Bu bir savaş. En güçlü silahınız da mantık.
Sizi tatmin eden hiçbir ayrılma açıklaması yok.
Hiçbir mantıksal çıkarım da hissettiğiniz acıyı dindirmeyecek.
Ne bir açıklama arayın ne de bekleyin,
size söyleneni ya kabul edin ya da bir tane kendiniz uydurun
ve sonra bu soruyu rafa kaldırın
çünkü bu bağımlılığa direnmek için kapanışa ihtiyacınız var.
Bir şeye daha ihtiyacınız var:
Bunu bırakmaya ve bittiğini kabul etmeye
istekli olmalısınız.
Aksi hâlde aklınız umuda tutunacak
ve sizi geriye götürecek.
Kalbiniz kırıldığında umut inanılmaz düzeyde yıkıcıdır.
Kalp kırıklığı uzman bir yönlendirici.
Aklımıza girerek iyileşmek için aslında yapmamız gerekenin
tamamen tersini yaptırması
gerçekten kayda değer.
Kalbimiz kırıldığında çok sık yaptığımız şeylerden biri
bunu bize yapan insanı yüceltmek.
Saatlerce onun gülümsemesini,
bizi nasıl harika hissettirdiğini,
dağların üstüne çıkıp yıldızların altında nasıl birlikte olduğumuzu hatırlarız.
Bu yalnızca acımızı arttırır.
Bunu biliyoruz.
Yine de aklımızın sürekli darbe aldığı bu döngüye izin veriyoruz,
pasif agresif Spotify müzik listemiz tarafından tutsak alınmış gibiyiz adeta.
(Kahkahalar)
Kalp kırıklığı bu düşünceleri aklınıza getirecek.
Yüceltmek yerine, sadece gülümsemelerini değil
sürat asmalarını da hatırlayarak bir denge kurmalısınız,
sizi nasıl kötü hissettirdiklerini,
birlikte olduktan sonra dağdan inerken kaybolduğunuzu,
yol boyunca tartışıp iki gün küs kaldığınızı.
Ben hastalarımdan o kişinin yanlış kişi olduğuna dair
oldukça uzun bir liste çıkarmalarını istiyorum,
tüm kötü yanları, bam tellerini yazmalarını
ve bunları telefonlarında saklamalarını.
(Kahkahalar)
Listeyi çıkardıktan sonra
kullanmak zorundasınız.
Onu yücelttiğinize dair
en ufak bir şey hissettiğimde
''Telefonu çıkarır mısın?'' diyorum.
(Kahkahalar)
Aklınız size kusursuz olduklarını söyleyecek.
O kişi de kusursuz değildi, ilişki de.
Bu durumu atlatmak istiyorsanız bunu kendinize sık sık
hatırlatmanız lazım.
Hepimiz kalp kırıklığına karşı savunmasız olabiliriz.
Hastalarımdan Miguel 56 yaşında ve bir yazılım şirketinde yöneticiydi.
Karısı öldükten beş yıl sonra
biriyle tanışmaya kendini hazır hissetti.
Sharon'la tanıştı
ve bir ilişki fırtınası başladı.
Bir ay sonra birbirlerini yetişkin çocuklarıyla tanıştırdılar
iki ay sonra da aynı eve çıktılar.
Orta yaş insanlar sevgili olduklarında ağırdan almıyorlar.
''Aşk Her Yerde'' ile ''Hızlı ve Öfkeli'' birleşiyor sanki.
(Kahkahalar)
Miguel yıllardır böyle mutlu olmamıştı.
Ancak ilk yıl dönümleri arifesinde
Sharon onu terk etti.
Çocuklarına daha yakın olmak için Batı Yakası'na taşınmaya karar vermişti
ve uzun mesafeli bir ilişki de istemiyordu.
Miguel bunu hiç beklemiyordu ve aşırı derecede yıprandı.
Aylarca işini zar zor yapabildi,
bunun sonucunda neredeyse işini kaybediyordu.
Kalp kırıklığı sonucu hissedilen o yalnızlık ve acı duygusu
sizin bilişsel faaliyetlerinizi de önemli ölçüde baltalayalabilir,
özellikle mantık gerektiren karışık görevler yürütüyorsanız.
Geçici olarak IQ'nuzu düşürür.
Ancak iş arkadaşlarının kafasını karıştıran şey
sadece Miguel'in yasının gücü değildi,
süresiydi.
Miguel de bu konuda şaşkındı
ve aslında utanç da duyuyordu.
Bir seansımız esnasında ''Benim sorunum ne?'' diye sordu.
''Hangi yetişkin bir yıllık bir ilişkiyi atlatmak için bir yıl harcar?''
Aslında pek çoğu harcar.
Kalp kırıklığı, bildiğimiz yas ve kayıp duygusunun tüm özelliklerini taşır:
insomnia, aşırı düşünce yoğunluğu,
bağışıklık sistemi bozukluğu.
İnsanların %40'ı klinik düzeyde depresyon geçirir.
Kalp kırıklığı oldukça karışık psikolojik bir yaralanmadır.
Çok farklı yönlerden bizi etkiler.
Örneğin Sharon hem çok sosyal
hem de çok aktif biriydi.
Her hafta evde yemekli davet verirdi.
Miguel'le başka çiftlerle kampa giderlerdi.
Miguel dindar değildi
ama her Pazar günü Sharon'la kiliseye giderdi,
ordaki topluluk onu çok iyi karşılardı.
Miguel yalnızca kız arkadaşını kaybetmedi,
tüm sosyal hayatını,
Sharon'un kilisesindeki o topluluğu da kaybetti.
Çift olarak kimliklerini kaybetti.
Miguel anladı ki bu ayrılık onda büyük bir boşluk bıraktı,
anlamadığı şey ise
bu yalnızca tek bir boşluk değildi.
Bu çok önemli,
kalp kırıklığının neden bu kadar yıkıcı olduğunu açıklamasının yanı sıra,
nasıl iyileşeceğimizi de açıklıyor.
Kırık kalbinizi iyileştirmek için
hayatınızdaki o boşlukları bulmalı ve doldurmalısınız,
hepsini kastediyorum.
Kimliğinizdeki boşluklar:
Kim olduğunuzu ve hayatınızın anlamını yeniden belirlemelisiniz.
Sosyal hayatınızdaki boşluklar,
olması gereken faaliyetler, hatta resimler asılması gereken
duvardaki boşluklar bile.
Ancak bunların hiçbiri
sizi geriye götüren hatalardan kaçınmazsanız işe yaramayacak,
bir açıklama için gereksiz arayışlar,
sizin için niçin yanlış kişi olduğuna odaklanmak yerine onu yüceltmek,
hayatınızın bir sonraki evresinde hiç olmaması gerekirken
hâlâ ona yer veren
düşünce ve davranışlar.
Kalp kırıklığını atlatmak zor
ama aklınız tarafından kullanmılmayı reddedip iyileşmek için adım atarsanız
acınızı en aza indirebilirsiniz.
Bundan fayda sağlayan yalnızca siz olmazsınız.
Arkadaşlarınızla daha çok vakit geçirebilir,
ailenizle daha yakın olabilirsiniz,
işyerinde tehlikeye attığınız milyar dolarlık üretkenlikten
bahsetmeme gerek bile yok.
Kalbı kırılmış birini tanıyorsanız
anlayışlı olun
çünkü sosyal destek iyileşmelerinde önemli rol oynuyor.
Sabırlı olun
çünkü hayatlarına devam etmeleri sandığınızdan daha uzun sürecek.
Ve acı çekiyorsanız
şunu bilin ki
bu zor bir şey, kendi zihniniz içinde bir savaş
ve kazanmak için gayretli olmanız lazım.
Silahlarınız var.
Savaşabilirsiniz.
Ve iyileşeceksiniz.
Teşekkür ederim.
(Alkışlar)