''Dürüst Ogbogbo kabilesinden
hür doğan Ijebu-Ode oğul,
o ki ki varlığı ve zenginliği tüm Avrupa'yı geçmiş,
ve altarı altınlarla doldurulmuştur.''
Bu dinsel şarkının adı oríkì.
Ben Nijerya'da bir çocukken büyükannem bana söylerdi.
Şöyle ki Oríkì Yoruba insanlarının övgü şarkısıdır
ve bu şarkı batıda özellikle batıda var olmayan hazineden bahseder.
Mama, büyükanneme böyle seslenirdim,
Yoruba mitolojisiyle alakalı hikâyeler anlatırdı.
Gördüğünüz gibi, Yorubalar Nijerya'nın güneybatısında yer alan bir etnik topluluk
ve ben her zaman bu hikâyelere hayrandım.
Her zaman ilgimi çekti.
Çocukluğumdan beri Yoruba kültürü sanatıma ilham verdi.
Afrikan sanatı New York'ta Harlem'de alabileceğiniz bir şey değil.
Her ressamın bir ismi
ve bir hikâyesi vardır.
Bu da benim hikâyem.
Mama'nın kollarında ve bacaklarında dövmeler vardı.
Çocukken onlarla beraber doğduğunu düşünürdüm.
Güzel siyah çizgiler ve detaylı sembollerle.
Ve bana şunu söyledi:
Bunlar aslında Yoruba mitolojisinden sembollerdi.
Bunun bugün olduğum sanatçıyı bu kadar etkileyeceğini bilmiyordum.
Yani küçük bir çocukken sanatı her yerde görürdüm.
Iloerin'de yaşadığımız evi hatırlıyorum, Stadyum youlundaki.
Mermer zemini vardı
ve mermer zemine bakardım
ve onun içinde her çeşit kalıbı ve tasarımı görürdüm.
Herkesin de görebildiğini düşünürdüm.
Kardeşimi çağırır şöyle derdim:
"Ikeolu, gel ve şu mermer desenine bak, modele bak, maskeye bak."
O da "Laolu, hiçbir şey görmüyorum." derdi.
Ben de mürekkep kullanarak zeminde ne gördüğümün çizerdim.
Sonra annem mürekkebi fark edince gerçekten üzülürdü.
(Gülüşmeler)
Ama bu beni durdurmadı.
Mürekkebi tebeşire çevirdim
çünkü öğretmenlerim ve ailemle çok fazla sorunum vardı.
Annemin bana şöyle derdi, "Laolu, biz Hristiyanız.
Neden diğer insanlar gibi çizmiyorsun?
Neden manzara çizmiyorsun ya da belki sandalye veya mobilya,
veya belki Yüce İsa'yı?"
Eğer bunu yapacak fırsatım olsa bütün evi boyardım,
ama büyüyünce sanatçı olmanın seçenek olmadığını biliyordum.
Ben de ailemin olmamı istediği kişi oldum,
hukuk fakültesine gittim.
Tabii ki babam oradaydı ve o gün çok gururluydu.
Ve bu da hukuk fakültesinde notlarımın nasıl göründüğü.
(Gülüşmeler)
Tabii ki dersleri kaçırırdım,
neden okula gitmediğimle ilgili bahaneler üretirdim.
Ancak İnsan Hakları Komisyonu'nda avukat olarak
çalışmaya başladığımda,
aklım başka yerdeydi.
Çok zor bir gerçekliği gördüm.
Eğitim veya evlenme
arasında seçim yapmak zorunda kalan
çocuklarla tanıştım.
Etrafımdaki adaletsizlik sinirlerimi altüst etmişti
ve tek yapabildiğim şey sanattı,
ben de resim yapmaya başladım.
Bu parçanın ismi "Dreamscape".
Yaklaştığınız zaman,
Bir kız çocuğu göreceksiniz
ve tesadüfi bir doğum,
gelecek olgumuz nerede doğduğumuzla kontrol ediliyor.
Gördüğünüz bir sonraki şey, erkek ve erkek el ele tutuşuyorlar,
kadın ve kadın el ele tutuşuyorlar.
Nijerya'da hemcins birlikteliği bir suçtur.
14 yıl yatabilirsiniz bundan dolayı.
Sanatımla, hikâye anlatabilirim,
Sanatım sayesinde, sohbet başlatabilirim.
Bunun içinde Afrika haritasını görebilirsiniz.
Soruları, ağlamaları görebilirsiniz,
Afrika'ya saplanmış şırıngayı görebilirsiniz,
doğal kaynakların akıp gittiğini.
Ben de kendime sordum, bu nereye gidiyor?
Bunlardan kim yarar sağlıyor?
Görüyorsunuz, sanatımla,
sanatımla modelleri, maskeleri, hikâyeleri ördüğüm yol,
çizgileri kullanışım,
hepsi Yoruba kültüründe.
2013'te büyük bir kumar oynadım.
İşimden ayrıldım ve bütün zamanımı ayırıp alıştırma yapmak için NewYork'a yerleştim.
Tabii ailem şu tavırdaydı,
"Oh, [bu bir aşama] Geri gelecektir.
Ancak hayat New York'ta bir sanatçı için kolay değildi,
Çünkü fakirdim,
para yok, galeri temsilciliği yok, intibah yok,
hiçbir galeri beni kabul etmezdi.
Kendi kendime düşündüm, hayatta kalmalıyım.
Ben de yaşamak için kıyafetlere çizim yapmaya başladım.
Ayakkabıları boyadım.
İnsanlara eşyaları kişiselleştirmeye başladım.
Çok geçmeden gücü fark ettim.
Çünkü insanlar hikâyelerini giymekten gururlanıyorlardı.
Ben de her şeyin üstüne çizmeye başladım.
Gitarları boyadım,
duvar resimleri yaptım.
Bulabildiğim her şeyi boyadım
ve her şey tuvalim oldu.
Bir gün Instagram'da geziyordum,
bir resim gördüm.
Bu Reign'di. Sanatımın önünde fotoğraf çekmişti.
O fotoğrafı gördüğüm an,
o an bir şey oldu.
Gerçek anlamda sanatımın onun içinden geçip sonra da dışarı çıktığını gördüm
ve bu şekilde insan vücudunu boyamaya başladım.
Çocukken zeminde sanat gördüm,
duvarda sanat gördüm
ama şimdi insanların yüzünde ve vücudunda görüyorum.
Büyükannemi hatırlıyorum
ve fark ettim ki bütün yaratıcı içgüdüm
aslında çocukluk hatıralarımdan kaynaklı
ve büyükannemin derisi üstündeki sanatta.
Şimdi bütün boyadığım insanlara bakıp şöyle düşünüyorum:
Acaba hepimiz Yoruba mitolojisindeki
tanrı ve tanrıçalar gibi yürüsek nasıl görünürdü?
Ve boom, Kutsal Ori Sanatı böyle doğdu.
Yoruba mitolojisinde Ori
ruhunuz, özünüz, içgüdüleriniz anlamına gelir.
Ben de sadece Orinize dokunduğunuzda
dağları oynatabileceğinizi fark ettim.
İnsan bedenine resim yapmak konusu o kadar heyecan verici ki
hareketli resim gibi.
3 boyutlu bir deneyim gibi.
Bir gün Brooklyn'de işimi yapıyordum,
şöyle bir eposta aldım:
''Selam, çalışmalarının büyük bir hayranıyım.
Klibim için resim yapmak ister misin?
İmza, Beyonce.''
Beyonce bana eposta atmıştı.
Afalladım.
(Kahkaha)
Beni nasıl tanıyor ki dedim kendime.
Doğru olamaz dedim. Oyun olduğunu düşündüm.
İçimdeki Nijeryalı hayır diyordu.
(Kahkaha)
(Alkış)
İnanılmaz bir şekilde doğruydu. Tamamen doğruydu
ve her şey çok hızlı gelişti.
Beyonce New Orleans'ı takdir etmek istiyordu
ve sanatım ona kreole resimlerini hatırlattı.
Bu yüzden ''Lemonade'' çıktığında,
her şey sıfırdan 100'a çok hızlı bir şekilde yükseldi.
Dergilere, söyleşilere
konu oldum.
Beni yolda durdurmaya başladılar.
İsmimi biliyorlardı.
Bazen de bir adım geride durup
sakinleşmem, olan biteni hazmetmem gerekiyordu.
Biz hayatımız boyunca sanatımızın tanınması için
o kadar çok çalışıyorlar ki
kendimi çok özel hissettim.
Ancak o avukat yine de içimde,
sanatımı kullanarak inandığım şey için savaşıyorum.
Yoruba mirasım her zaman burada.
Bu gece sizlerle sanatımı canlı olarak paylaşmak istiyorum.
Lütfen benimle sahneye gelin.
(Müzik)
(Alkışlar)
Bu Geli, bu da Reign.
Üzerlerinde sanatımı çalıştığım ilk iki insan
son günlerimi bu çizimlerle geçirdim.
Bu gece onlar benim umut ve korkularımı temsil ediyorlar.
Korkularımı sırtlarına,
umutlarımı ise önlerine çizdim.
Umutlarım neler?
Umuyorum ki
Afrika tek bir büyük ve tamamen aynı
bir kıta olarak kalmayacak.
Yine umuyorum ki
Nijerya'da 350 etnik gtup ve dil var,
bu grupların sadece birinden bir ressamım.
(Alkışlar)
İnsanların Afrika sanatı hakkında
konuştuklarını değiştirebileceğimi umuyorum,
Afrikan sanatının,
New York'ta sadece Harlem marketlerinde bulunanan bir şey olmadığını
gördüğünüz her parçanın bir tarihi, bir hikâyesi ve bir ismi
olduğunu anlatacağım.
Çok teşekkür ederim.
(Alkış)