Tôi có một lý do nữa để lạc quan:
biến đổi khi hậu.
Có thể bạn không tin, nhưng đây là sự thật:
Ngày 12 Tháng 12 năm 2015,
tại Paris, trong kì họp của Liên Hợp Quốc,
195 chính phủ đã tập hợp lại
và nhất trí --
nếu bạn từng làm việc với các chính phủ, bạn biết điều đó khó khăn như thế nào --
nhất trí quyết định
thay đổi hướng đi của nền kinh tế toàn cầu
để bảo vệ những người dễ chịu tổn thương nhất
và cải thiện cuộc sống của tất cả chúng ta,
Đó là một thành tựu đáng nể.
(Vỗ tay)
Nhưng điều đó còn đáng nể hơn
nếu bạn xem xét tình trạng của chúng ta chỉ một vài năm trước đây,
năm 2009, tại Copenhagen.
Ai còn nhớ tới Copenhagen?
Vâng, sau nhiều năm làm việc hướng tới một thỏa thuận khí hậu,
cũng các chính phủ đó đã nhóm họp tại Copenhagen
và gặp thất bại thảm hại.
Tại sao nó lại thất bại thảm hại?
Vì nhiều lý do khác nhau,
nhưng chủ yếu là do sự chia rẽ về quan điểm sâu sắc
giữa các nước phát triển và các nước đang phát triển.
Vì vậy, sáu tháng sau thất bại này,
tôi đã được gọi đến để chủ trì
các cuộc đàm phán biến đổi khí hậu toàn cầu.
Bạn có thể tưởng tượng, thời điểm hoàn hảo để bắt đầu công việc mới này.
Thái độ của thế giới với biến đổi khí hậu như ở trong thùng rác.
Không một ai tin rằng
một thỏa thuận toàn cầu là điều có thể.
Thực ra, tôi cũng có suy nghĩ tương tự.
Nếu các bạn hứa không nói cho ai ngoài những khán giả tuyệt vời này của TED,
tôi sẽ tiết lộ một bí mật
mà may mắn thay, đã được chôn vùi trong lịch sử.
Trong buổi họp báo đầu tiên của tôi,
một phóng viên đã hỏi, "Um, bà Figueres,
bà nghĩ một thỏa thuận toàn cầu là điều có thể xảy ra hay không?"
Và không suy nghĩ gì, tôi đã nghe thấy chính mình nói rằng,
"Khi tôi còn sống thì không thể."
Vâng, bạn có thể tưởng tượng được bộ dạng đội ngũ báo chí của tôi lúc đó,
trông họ đã hoảng sợ như thế nào
trước người phụ nữ Costa Rica điên rồ này và cũng là sếp mới của họ.
Và tôi cũng cảm thấy sợ.
Tôi không thấy sợ chính tôi vì tôi đã quen thuộc với bản thân mình.
Tôi cảm thấy sợ
bởi những hậu quả của những gì tôi vừa nói,
bởi những hậu quả đối với cái thế giới
mà tất cả con cháu chúng ta sẽ phải sống.
Đó thực ra là một khoảnh khắc khủng khiếp đối với tôi,
và tôi nghĩ lại, không, từ từ đã,
từ từ đã.
"Không thể" không phải là sự thật,
mà nó là thái độ.
Nó chỉ là một thái độ mà thôi.
Và tôi quyết định ngay lúc đó rằng tôi sẽ thay đổi thái độ của mình
và tôi sẽ giúp thế giới thay đổi thái độ về biến đổi khí hậu.
Vì vậy, tôi không biết --
À, chỉ cần cái này? Cảm ơn.
Tôi không biết --
bạn sẽ làm gì
nếu bạn được giao nhiệm vụ giải cứu hành tinh.
Hãy viết điều đó trong mô tả công việc của bạn.
Và bạn chịu hoàn toàn trách nhiệm thực hiện nó,
nhưng bạn hoàn toàn không có thẩm quyền,
bởi vì chính phủ có quyền lực tối cao trong mọi quyết định họ đưa ra.
Vâng, tôi thực sự muốn biết
bạn sẽ làm gì vào sáng thứ hai đầu tiên,
nhưng đây là điều tôi đã làm: Tôi đã hoảng sợ.
(Cười)
Và tôi đã hoảng sợ thêm một lần nữa,
bởi tôi nhận ra rằng tôi chẳng nghĩ ra cách nào để giải quyết vấn đề này.
Và rồi tuy nhận ra rằng mình chẳng nghĩ ra cách nào để giải quyết vấn đề này,
nhưng tôi có biết một điều:
chúng ta phải thay đổi thái độ đối với cuộc bàn luận này.
Vì bạn không thể thành công
nếu thiếu sự lạc quan.
Và ở đây,
tôi sử dụng một từ rất đơn giản là "lạc quan",
tuy nhiên hãy hiểu nó với ý nghĩa rộng hơn.
Hãy hiểu nó như lòng can đảm,
hy vọng, tin tưởng, đoàn kết,
niềm tin cơ bản rằng con người có thể đến với nhau
và có thể giúp đỡ nhau vì số phận tốt hơn của nhân loại.
Bạn có thể tưởng tượng suy nghĩ của tôi rằng nếu thiếu nó,
không có cách nào chúng ta có thể thoát khỏi tình trạng của Copenhagen.
Và trong sáu năm,
tôi không ngừng lạc quan một cách lì lợm vào hệ thống,
mặc cho câu hỏi từ cánh nhà báo là gì--
và tôi dần có câu trả lời tốt hơn -
và mặc kệ các bằng chứng mâu thuẫn với quan điểm của tôi.
Và tin tôi đi, đã có rất nhiều bằng chứng như vậy,
Nhưng sự lạc quan không ngừng vào hệ thống.
Và rất nhanh chóng,
chúng ta bắt đầu nhìn thấy những thay đổi diễn ra trong nhiều khu vực,
tạo ra bởi hàng ngàn người,
trong đó có nhiều bạn ở đây ngày hôm nay,
và tôi cảm ơn các bạn.
Và cộng đồng TED này sẽ không ngạc nhiên
nếu tôi nói với bạn những khu vực đầu tiên
trong đó chúng ta thấy sự thay đổi đáng chú ý
là...
công nghệ.
Chúng ta bắt đầu thấy những công nghệ sạch,
cụ thể là công nghệ năng lượng tái tạo,
bắt đầu giảm giá và gia tăng khả năng,
đến mức độ mà ngày nay chúng ta đã xây dựng
nhà máy điện mặt trời tập trung
có khả năng cung cấp năng lượng cho toàn bộ thành phố,
chưa nói đến những gì ta đang làm với tính lưu động
và những tòa nhà thông minh.
Và với sự thay đổi trong công nghệ,
chúng ta đã có thể bắt đầu hiểu
rằng có một sự thay đổi trong phương trình kinh tế,
bởi vì chúng ta đã có thể nhận ra
chi phí cho biến đổi khí hậu là rất lớn,
và có những rủi ro phức tạp.
Nhưng cũng có những lợi thế kinh tế
và những lợi ích nội tại,
vì việc phổ biến các công nghệ sạch
sẽ mang lại cho chúng ta không khí sạch hơn,
sức khỏe tốt hơn,
giao thông tốt hơn, nhiều thành phố đáng sống hơn,
an ninh năng lượng tốt hơn,
khả năng tiếp cận năng lượng nhiều hơn cho các nước đang phát triển.
Tóm lại, một thế giới tốt hơn những gì chúng ta có bây giờ.
Và với sự hiểu biết đó,
bạn đã nên chứng kiến, trong thực tế, một phần của bạn là,
quá trình lan tỏa sự khéo léo và cảm giác phấn khích
đầu tiên thông qua các chính phủ không mang tính quốc gia,
khu vực tư nhân, lãnh đạo ngành công nghiệp, các công ty bảo hiểm,
các nhà đầu tư, lãnh đạo thành phố, cộng đồng đức tin,
bởi vì tất cả đều bắt đầu hiểu, điều này thực sự có thể có lợi cho họ.
Điều này có thể thực sự cải thiện mức lợi nhuận sau thuế của họ.
Và đó không chỉ là những nghi ngờ thông thường,
Tôi phải nói với bạn, giám đốc điều hành của một công ty dầu khí lớn
đã đến gặp tôi đầu năm ngoái
và nói rằng -
tất nhiên theo cách riêng tư -
ông không biết ông sẽ thay đổi công ty của mình như thế nào,
nhưng ông ấy sẽ thay đổi nó,
vì ông quan tâm tới khả năng tồn tại lâu dài.
Vâng, bây giờ chúng ta có một sự thay đổi trong phương trình kinh tế,
và từ đó, với sự hỗ trợ lớn hơn từ tất cả mọi người,
đã không mất nhiều thời gian trước khi ta thấy các chính phủ quốc gia
thức tỉnh nhận ra thực tế rằng đây là lợi ích quốc gia của họ.
Và khi chúng tôi yêu cầu các nước bắt đầu xác định
họ có thể đóng góp như thế nào vào những nỗ lực toàn cầu
nhưng dựa trên lợi ích quốc gia của họ,
189 quốc gia trong số 195,
189 quốc gia đã gửi kế hoạch chống biến đổi khí hậu toàn diện của họ,
dựa trên lợi ích quốc gia của họ,
đi kèm với các ưu tiên của họ,
phù hợp với kế hoạch phát triển bền vững quốc gia của họ,
Tốt,
một khi bạn bảo vệ các lợi ích cốt lõi của các quốc gia,
sau đó bạn có thể hiểu rằng các quốc gia đã sẵn sàng
để bắt đầu hội tụ vào chung một con đường,
đi theo một phương hướng chung
mà có lẽ sẽ mất một vài thập kỷ,
nhưng qua những thập kỷ đó, nó sẽ đưa chúng ta
tới nền kinh tế mới,
một nền kinh tế ít cacbon, bền vững hơn.
Và những đóng góp quốc gia hiện có trên bàn đàm phán
đại diện cho các chính phủ quốc gia
là vẫn chưa đủ để chúng ta có một nền khí hậu ổn định,
nhưng đó mới chỉ là những bước đầu tiên,
và sẽ được cải thiện theo thời gian.
Việc đo lường, báo cáo và thẩm tra tất cả những nỗ lực
mang tính ràng buộc pháp lý.
Và số điểm kiểm tra chúng tôi sẽ thu được năm năm một lần
để đánh giá tiến độ chung hướng tới mục tiêu bị ràng buộc pháp lý,
và bản thân con đường hướng tới một nền kinh tế ít cácbon và bền vững hơn
là ràng buộc pháp lý,
Và đây là phần quan trọng hơn:
Chúng ta đã có những gì trước đây?
Một số rất ít các quốc gia
đã thực hiện các cam kết
cắt giảm khí thải trong ngắn hạn,
những cam kết này hoàn toàn chưa đủ
và hơn nữa, phần lớn bị coi là một gánh nặng,
Bây giờ chúng ta có những gì?
Giờ ta có tất cả các nước trên thế giới đóng góp với mức độ khác nhau
từ cách tiếp cận khác nhau trong các lĩnh vực khác nhau,
nhưng tất cả đóng góp vào một mục tiêu chung
và theo một con đường
với tính toàn vẹn môi trường,
Vâng, một khi bạn có tất cả những điều này
và bạn đã thay đổi sự hiểu biết này,
bạn sẽ thấy rằng các chính phủ đã có thể đi đến Paris
và thông qua Hiệp định Paris.
(Vỗ tay)
Vì thế,
khi tôi nhìn lại
trong sáu năm qua,
đầu tiên tôi nhớ
ngày Hiệp định Paris được thông qua,
tôi không thể diễn tả nổi sự hưng phấn trong phòng,
5,000 người nhảy ra khỏi chỗ ngồi của mình,
khóc, vỗ tay, la hét,
giằng xé giữa sự hưng phấn và hoài nghi vẫn còn vào những gì họ vừa nhìn thấy,
vì rất nhiều người
đã làm việc nhiều năm hướng tới điều này, và cuối cùng đã thành sự thật.
Và không chỉ có những người đã trực tiếp tham gia.
Một vài tuần trước, tôi ở cùng một đồng nghiệp
người đang cố đưa ra quyết định
việc tặng người vợ tuyệt vời của mình Natasha một viên ngọc trai Tahitian;
và một khi anh đã quyết định mình sẽ mua gì,
người thợ kim hoàn nói với anh,
"Anh rất may mắn vì đã mua cái này lúc này,
bởi vì những viên ngọc trai có thể sẽ sớm không còn vì biến đổi khí hậu, "
"Nhưng," người thợ kim hoàn nói, "anh có nghe,
việc các chính phủ vừa ra một quyết định,
và Tahiti có thể có một cơ hội."
Đúng là một sự xác nhận tuyệt vời
mà có lẽ đây là niềm hy vọng,
đây là một cơ hội có khả năng đến.
Tôi là người đầu tiên nhận ra chúng ta có rất nhiều việc phải làm.
Chúng ta chỉ mới bắt đầu ứng phó với biến đổi khí hậu.
Thực tế, chúng ta cần phải chắc chắn rằng mình gia tăng gấp đôi nỗ lực
trong vòng năm năm tới chính là năm năm cấp bách.
Nhưng tôi tin
chúng ta đã vượt qua sáu năm
từ những điều không thể
tới những điều giờ không thể dừng lại.
Và chúng ta đã làm điều đó thế nào? Tiêm nhiễm sự lạc quan chuyển đổi
cho phép chúng ta đi từ sự đối đầu tới hợp tác,
cho phép chúng ta hiểu rằng lợi ích quốc gia và địa phương
không nhất thiết phải khác với nhu cầu toàn cầu,
và nếu hiểu được điều đó, chúng ta có thể gộp chúng lại
và có thể kết hợp chúng hài hòa.
Và như tôi mong đợi các vấn đề toàn cầu khác
sẽ đòi hỏi sự chú ý của chúng ta trong thế kỷ này -
an ninh lương thực, an ninh nguồn nước, an ninh quốc gia, di cư bắt buộc -
Tôi thấy chúng ta chắc chắn vẫn chưa biết
mình sẽ giải quyết những vấn đề đó như thế nào.
Nhưng ta có thể dùng một trong số những gì đã làm đối với biến đổi khí hậu
và chúng ta có thể hiểu
rằng chúng ta phải giải thích lại tâm lý tổng bằng không.
Bởi vì chúng ta đã được dạy để tin rằng luôn có người chiến thắng và kẻ thua cuộc,
sự mất mát của bạn là cái lợi của tôi.
Bây giờ chúng ta đang ở trong một thế giới
mà chúng ta đã đạt tới ranh giới của hành tinh
và chúng ta không chỉ kết nối với nhau,
mà còn ngày càng phụ thuộc lẫn nhau,
mất mát của bạn không còn là cái lợi của tôi.
Chúng ta hoặc là thua cả
hoặc tất cả đều có thể là người chiến thắng,
Nhưng chúng ta sẽ phải quyết định
giữa không và tổng.
Chúng ta sẽ phải quyết định giữa việc lợi ích bằng không cho tất cả
hoặc sống cuộc sống mà tất cả chúng ta là một tổng thể.
Chúng ta đã làm điều đó một lần. Và có thể làm lại một lần nữa.
Cảm ơn.
(Vỗ tay)