Ngày xưa
có một vùng đất tên là Lesterland
Ngày nay, Lesterland nhìn rất giống nước Mỹ
Cũng như Mỹ, vùng này có khoảng 311 triệu dân
và trong số 311 triệu dân đó,
có 144 nghìn là người được gọi là Lester
nếu Matt đang ở dướighế khán giả
thì tôi chỉ mượn câu chuyện đó và lát nữa sẽ quay trở lại sau,
nhân vật này đến từ trong câu chuyện
đến đoạn 144 nghìn người Lester nhỉ
có nghĩa là 0,05% là người Lester
Ngày nay, những người Lester ở Lesterland rất có quyền lực
Mỗi vòng bầu cử ở Lesterland có 2 cuộc bầu cử
Một cuộc bầu cử được gọi là tổng tuyển cử
cuộc bầu cử còn lại là cuộc bầu cử Lester
trong cuộc tổng tuyển cử, mọi công dân đều có quyền đi bỏ phiếu
nhưng trong bầu cử Lester, chỉ có người Lester mới được tham gia
và đây là một mánh khóe
Để tham gia cuộc tổng tuyển cử
bạn phải cự kì giỏi
trong cuộc bầu cử Lester
bạn không cần phải thắng, nhưng phải làm việc thật giỏi
Vậy chúng ta có thể nói gì về vấn đề dân chủ ở Lesterland?
Điều chúng ta có thể nói đến, thứ nhất
giống như Tòa án tối cao tuyên bố trong Quyền công dân
rằng người dân có tầm ảnh hưởng cao nhất đến các các vị trí lãnh đạo được bầu cử
bởi vì, sau cùng sẽ là cuộc tổng tuyển cử
nhưng chỉ khi cuộc bầu cử Lester đã diễn ra
cùng với những ứng cử viên khao khát thắng trong cuộc tổng tuyển cử
và điều thứ 2, rõ ràng việc phụ thuộc vào những người Lester
đang tạo ra tình trạng khôn khéo, e dè
có thể gọi là ngụy trang và khúm núm
nhằm làm vừa lòng những người Lester
Bởi thế nên chúng ta có nền dân chủ, không còn nghi ngờ gì nữa
nhưng nó lại phụ thuộc vào người Lester
và phụ thuộc vào người dân
Nó có những sự phụ thuộc mang tính cạnh tranh
nói cách khác là sự phụ thuộc mang tính xung đột
phụ thuộc vào người Lester đó là ai!
Được rồi, đó là về Lesterland.
Giờ tôi muốn các bạn thấy 3 điều mà tôi đã kể về Lesterland
Thứ nhất, nước Mỹ chính là Lesterland
Nước Mỹ là Lesterland
Nước mỹ cũng giống như quốc gia này, cũng có 2 cuộc bầu cử
một cái gọi là tổng tuyển cử
cái thứ hai chúng ta nên gọi là bầu cử tiền
Trong tổng tuyển cử, người dân Mỹ có thể tham gia bỏ phiếu
khi đã trên 18 tuổi, và ở một số tiểu bang là khi có Chứng minh thư.
Trong cuộc bầu cử tiền, thì chỉ những người gây quỹ mới được bầu cử
những người có tiền mới được bỏ phiếu, giống hệt như ở Lesterland
bất công ở chỗ, để thắng trong cuộc tổng tuyển cử
bạn phải tranh cử tốt trong cuộc bầu cử tiền
bạn không cần thiết phải thắng. Ví dụ như Jerry Brown.
Nhưng bạn phải làm thật tốt
Và đây là chìa khóa: số người có tiền
ở đất Mỹ cũng bằng với số người Lester ở Lesterland
Bạn sẽ ngạc nhiên, thật thế à!
thật là 0,05% ư?
Vâng, đây là con số thống kê từ năm 2010:
0,026% dân Mỹ
tặng 200$ hoặc nhiều hơn cho các ứng cử viên liên bang
0,05% tài trợ toàn bộ gia sản cho các ứng viên liên bang
0,01% -1% của 1%
tặng 10 ngàn $ trở lên cho các ứng viên liên bang
và trong vòng bầu cử này, số liệu thống kê của tôi
thì 0,000042 %
đối với những ai đang làm việc với các con số , thì bạn biết đây, có 132 người Mỹ
ủng hộ 60% lượng tiền mà tổ chức Super PAC đã chi trong
vòng bầu cử vừa mới kết thúc gần đây.
và tôi chỉ là một luật sư, tôi nhìn vào các con số này
và nói một cách công bằng rằng
con số 0,05% là số lượng người gây quỹ ở nước Mỹ
Có nghĩa, những người gây quỹ chính là người Lester
Giờ chúng ta nói gì về dân chủ ở đất Mỹ?
Vâng, giống như Tòa án tối cao tuyên bố trong quyền công dân
chúng ta có thể nói, tất nhiên người dân có tầm ảnh hưởng cao nhất
đến các quan chức được bầu cử. chúng ta có tổng tuyển cử
nhưng chỉ sau khi các nhà gây quỹ đã làm việc với
những ứng cử viên khao khát thắng trong cuộc tổng tuyển cử
va thứ 2, rõ ràng rằng
sự phụ thuộc vào các nhà tài trợ
đã tạo ra một bầu không khí khéo léo, e dè, biết ngụy trang và khúm núm
để làm hài lòng những nhà tài trợ
các ứng cử viên cho quốc hội và các thành viên quốc hội
dành khoảng từ 30 đến 70% thời gian
để gây quỹ nhằm giữ ghế trong Quốc hội
hay giúp khôi phục sức mạnh đảng mình
và chúng ta cần đặt ra câu hỏi rằng, điều đó mang lại gì cho họ
những con người đó, khi họ dành thời gian
cùng với chiếc điện thoại, gọi cho những người mà họ chưa bao giờ gặp
nhưng lại gọi cho một bộ phận rất nhỏ trong số 1%?
AI cũng vậy, khi họ làm thế
họ phát huy giác quan thứ 6, nhận thức chắc chắn
về việc làm thế nào họ có thể phát huy khả năng gây quỹ
Họ trở thành những cái File X
những kẻ biến hình, khi bất chợt họ thay đổi quan điểm
theo chiều mà họ biết sẽ giúp họ xin được tiền
không chỉ là vấn đề từ 1 đến 10
mà là từ 11 đến 1000
Leslie Byrne, một đảng viên Đảng Dân chủ đến từ Virginia,
kể lại rằng khi cô ấy đến Quốc hội
một đồng nghiệp đã nói với cô ấy rằng "Hãy luôn nghiêng về vấn đề môi trường
Để làm rõ hơn, cô ấy nói thẳng
"ông ta không phải một nhà môi trường học"
Và ở đây cũng thế,chúng ta có một chế độ dân chủ
một nền dân chủ lệ thuộc vào các nhà tài trợ
và phụ thuộc vào người dân
sự lệ thuộc mang tính cạnh tranh
có thể là sự phụ thuộc mang tính xung đột
còn tùy nhà tài trợ là những ai
Vâng, nước Mỹ chính là Lesterland, điều thứ nhất
còn đây là điều thứ hai
Nước Mỹ còn tệ hơn cả Lesterland
tệ hơn Lesterland bởi bạn có thể tưởng tượng ở Lesterland
nếu chúng ta là những người Lester nhận được một lá thư từ chính phủ nói rằng
"Này, các ông phải chọn ra ai là người được vào cuộc tổng tuyển cử"
chúng ta sẽ nghĩ đây có lẽ là sự độc tài của người Lesters
Bạn biết đấy, người Lester xuất thân từ mọi tầng lớp trong xã hội
Họ gồm cả những người giàu, người nghèo, người da đen, và da trắng
không nhiều phụ nữ Lester, nhưng tạm quên chuyện đó đi
ở đâu chúng ta cũng bắt gặp người Lester. Chúng ta có thể nghĩ rằng
"Chúng ta có thể làm gì để xây dụng một Lesterland tốt đẹp hơn?"
Người Lester ít nhất cũng có thể giúp Lesterland
Nhưng ở vùng đất ủa chúng ta, trên mảnh đất này, ở đất Mỹ
chắc chắn cũng có những người Lester tốt bụng cũng ở đâu đó ngoài kia
nhiều trong số họ có mặt tại đây hôm nay
nhưng phần đông người Lester còn lại hành động vì lợi ích của họ
bởi các liên minh bao gồm 0,05% kia
không bao gồm họ trong lợi ích của cộng đồng
mà là cho lợi ích nhóm. Theo cách hiểu này, Nước Mỹ còn tệ hơn cả Lesterland
Và cuối cùng, điều thứ 3
Cho dù ai đó nói gì về Lesterland
chống lại nền tảng lịch sử và truyền thống của đất nước này
ở nước của chúng ta, đất mỹ, Lesterland là một sự tham nhũng
một sự tham nhũng.
Ý tôi không phải là tiền hối lộ
bí mật giữa những thành viên trong quốc hội
Tôi không có ý nói Rad Blagojevich là tham nhũng
Tôi cũng không nói bất kỳ hành động phạm tội nào
Tham nhũng mà tôi nói là hoàn toàn hợp pháp
Đó là sự tham nhũng liên quan đến những người lập nên hiến pháp cho nền cộng hòa này
Những người đó cho chúng ta cái mà chúng ta gọi là nền cộng hòa
nhưng nhân danh cộng hòa, đó là nền dân chủ mang tính đại diện
và với nền dân chủ đại diện, họ có ý nói tới một chính phủ
giống như Madison đã viết trong bài diễn thuyết "Người theo chế độn liên bang số 52", thì nó sẽ có một nhánh
mà chỉ phụ thuộc chính vào người dân
Và đây là mô hình của chính phủ
Họ có người dân và có chính phủ
và loại phụ thuộc đặc biệt đó
nhưng vẫn đề ở đây là Quốc hội đã tạo ra một sự phụ thuộc khác
không còn là sự phụ thuộc vào riêng người dân nữa
mà tăng sự phụ thuộc vào những nhà tài trợ
Và đây cũng là một sự phụ thuộc
nhưng nó lại khác và mâu thuẫn với sự phụ thuộc duy nhất vào người dân
bởi vì nhà tài trợ không phải là dân chúng
Đó là sự tham nhũng
Có cả tin tốt lẫn tin xấu về sự tham nhũng này
Một tin tốt là sự phụ thuộc cả 2 đảng,
một sự tham nhũng với cơ hội ngang bằng nhau
nó hạn chế cánh tả trong nhiều vấn đề mà chúng ta ở bên tả thực sự quan tâm
bên hữu cũng tương tự
đưa ra những lập luận đầy nguyên tắc về việc giảm quyền lợi
bởi thế cánh hữu muốn chính phủ ít quyền lực hơn
Khi Al Gore là phó Tổng thống, đảng của ông đã có một ý tưởng
để bãi bỏ một phần đáng kể ngành truyền thông
Cảnh sát trưởng mang ý tưởng này đến Capitol Hill
và khi anh ta báo cáo lại với tôi
câu trả lời là "Không!"
Nếu chúng ta bãi bỏ những người làm truyền thông
thì làm sao chúng ta có thể xin tiền từ họ được?
Đây là một hệ thống được thiết kế nhằm bảo vệ hiện trạng
bảo gồm hiện trạng của chính phủ lớn và xâm lấn
nó chống lại cánh tả và cánh hữu,
và có lẽ bạn cho rằng đây là tin tốt
Nhưng đây lại là tin xấu
Nó là một kiểu tham nhũng không thể khống chế, và phá hủy nền dân chủ
bởi trong bất kỳ hệ thống nào
nếu các thành viên bị phụ thuộc vào
phần nhỏ nhất trong số chúng ta trong cuộc bầu cử
nghĩa là số ít trong số chúng ta
phần nhỏ nhất, nhỏ nhất
có thể hạn chế cải cách
Tôi biét nó giống như hòn đá hay cái gì đó tương tự
Tôi chỉ có thể tìm thấy pho mát. Tôi xin lỗi. Và nó đó
hạn chế cải cách
bởi nền kinh tế ở đây, nền kinh tế bị ảnh hưởng
một nền kinh tế mà những người vận động lại là trung tâm
tăng sức mạnh cho sự phân cực
nuôi nấng sự rối loạn
nó càng tồi tệ với chúng ta bao nhiêu
thì lại càng có lợi cho việc gây quỹ bấy nhiêu
Henry David Thoreau: "có hàng ngàn người
thì đang phải làm việc cho những tay chân của quỷ dữ trong khi đó có một người duy nhất thì nhằm thẳng vào gốc rễ của quỷ dữ."
Và đây chính là gốc rễ.
Giờ thì tất cả các bạn đều đã biết điều này.
Bạn đã không ở đây nếu bạn không biết điều này, thế nhưng các bạn đã lơ nó đi.
Các bạn lơ nó đi. Và đây là điều không thể.
Các bạn cần chú ý đến những vấn đề có thể,
chẳng hạn như việc xóa bỏ bệnh bại liệt trên toàn cầu,
hay như việc chụp ảnh của từng con phố trên khắp thế giới,
, việc xây dựng một thiết bị truyền tin chung,
hay là việc xây dựng một nhà máy nung chảy trong chính ga-ra của các bạn.
Đây là những vấn đề có thể kiểm soát được, do vậy các bạn đã lơ nó đi.
(Cười)(Vỗ tay)
Do vậy các bạn lơ đi sự tham nhũng này.
Nhưng chúng ta không thể bỏ qua tình trạng tham nhũng này thêm được nữa.
(Vỗ tay)
Chúng ta cần một chính phủ có năng lực.
Và không phục vụ cho phe tả hay hữu,
nhưng phục vụ cho phe tả và hữu,
và công dân của cả hai phe tả và hữu,
bởi sẽ không thể nào có được sự cải tổ đúng đắn
cho đến khi chúng ta chấm dứt được tình trạng tham nhũng.
Do vậy tôi muốn các bạn phải nắm bắt được vấn đề các bạn quan tâm nhất.
Việc biến đổi khí hậu là của tôi, nhưng có thể là sự cải tổ về tài chính
hoặc một hệ thống thuế đơn giản và công bằng hơn.
Chúng ta hãy tóm lấy cái vấn đề đó, đặt nó xuống trước mặt của các bạn,
rồi nhìn thẳng vào mắt nó và nói với nó rằng năm nay sẽ không có Giáng sinh.
Sẽ không bao giờ có một Giáng sinh nào.
Chúng ta sẽ không thể giải quyết được vấn đề của các bạn
cho đến khi chúng ta giải quyết được vấn đề này trước.
Thế nên chẳng có vấn đề nào quan trọng nhất cả.
mà là vấn đề nào cần được giải quyết trước tiên,
vấn đề nào chúng ta phải giải quyết trước khi chúng ta đi đến
xử lý vấn đề mà các bạn quan tâm đến.
Nếu không có sự cải tổ đúng đắn, chúng ta sẽ chẳng thể
nào có được tương lai cho thế giới.
Được rồi, vậy chúng ta giải quyết bằng cách nào?
Hóa ra là các phân tích ở đây đều rất dễ dàng và đơn giản.
Nếu như vấn đề ở chỗ có nhiều thành viên đang chi một khoản tiền lớn
trong số tiền gây quỹ có kỳ hạn của một số ít người Mỹ
thì giải pháp là khiến họ chi ít đi
và chi vào số gây quỹ của đại bộ phận người Mỹ,
rồi phân tán,
phân tán tầm ảnh hưởng của người ủng hộ để chúng ta có được ý tưởng
về việc phụ thuộc vào người dân mà thôi.
Và để làm được việc này thì không cần sửa đổi hiến pháp,
chỉ cần thay đổi Bản sửa đổi đầu tiên.
Để giải quyết được cần phải có một quy chế đơn nhất,
quy chế đó tạo nên điều ta suy nghĩ đến chẳng hạn như
những cuộc bầu cử với số tiền ủng hộ nhỏ thôi,
quy chế về các chiến dịch do công dân góp quỹ
và đã có một số những đề xuất như vậy rồi, chẳng hạn:
Đạo luật về Bầu Cử Công Bằng,
Đạo luật về Chống tham nhũng của Mỹ
và trong sách của tôi có một ý tưởng mà tôi gọi là Dự án Grant và Franklin
với mục đích đưa chứng thư bảo đảm cho những người quyên góp tiền cho cuộc bầu cử,
và một ý tưởng của John Sarbanes gọi là Đạo luật Dân chủ Cơ sở.
Mỗi ý tưởng sẽ giúp giải quyết vấn đề tham nhũng
bằng việc lan tỏa tầm ảnh hưởng của những người gây quỹ đến tất cả chúng ta
Những phân tích trở nên dễ dàng hơn.
Vấn đề chính trị cũng khó nếu không muốn nói là cực kì khó,
bởi vì việc cải tổ này sẽ làm rúng động phố K,
và Capitol Hill, cũng như Nghị sĩ Jim Cooper,
một Đảng viên đảng Dân chủ đến từ Tennessee,
đã trở thành một cuộc đua vào phố K,
Các thành viên, nhân viên và công chức
đều có một mô hình kinh doanh chung ngày một gia tăng trong đầu họ,
đó là mô hình kinh doanh tập trung vào cuộc sống của họ trước sau đó mới đến chính phủ,
đó là cuộc sống của những người chuyên vận động hành lang.
50% thành viên Thượng viện từ năm 1998 đến 2004
đã trở thành những nhà vận động hành lang, 42% còn lại là của Quốc hội.
Những con số này ngày một tăng lên,
và theo con số thống kê của Đảng Cộng hòa vào Tháng 4 năm ngoái,
mức tăng trung bình lương của những người được theo dõi
là 1.452 %
Do vậy nói công bằng ra, làm sao họ có thể thay đổi được điều này?
Hiện giờ tôi đang có suy nghĩ hoài nghi
Tôi có suy nghĩ hoài nghi này và cả cảm giác bất lực.
Nhưng tôi không tin là thế.
Đây là vấn để có thể giải quyết được.
Nếu bạn nghĩ về những vấn đề mà bố mẹ chúng ta đã cố gắng giải quyết
trong thế kỷ 20
những vấn đề như phân biệt chủng tộc hay chủ nghĩa tình dục,
hoặc là vấn đề mà chúng ta vẫn đang phải nỗ lực giải quyết trong thế kỷ này : vấn đề về phân biệt đối xử với người đồng tính luyến ái,
và đó thực sự là những vấn đề hóc búa.
Không thể chỉ qua một ngày khi bạn thức dậy là bạn đã không còn phân biệt chủng tộc nữa
Mà nó cần trải qua nhiều thế hệ để có thể loại bỏ được cái gien
đó ra khỏi suy nghĩ của mọi người.
Tuy nhiên đây lại là vấn đề của động cơ, chỉ của động cơ thôi.
Việc thay đổi động cơ và hành vi
cũng như trạng thái tiếp nhận hệ thống gây quỹ bằng đô la
trên thực tế đã có những biến chuyển rất nhanh.
Khi bang Connecticut tiếp nhận hệ thống này,
trong những năm đầu tiên, khoảng 78% số đại diện được lựa chọn
đã từ bỏ đóng góp lớn và thay vào đó chỉ góp một phần nhỏ.
Vấn đề đó có thể giải quyết được,
không phải là bằng việc trở thành một Đảng viên Đảng dân chủ
hay Cộng hòa.
Mà bằng chính vai trò là những công dân,
đó là công dân TED.
Bởi vì nếu bạn muốn tiến hành cải tổ,
hãy xem tôi đã cải tổ
một nửa giá trị của việc chỉnh sửa chính sách năng lượng,
Tôi có thể đem đến một nền cộng hòa cho các bạn.
Được rồi. Ngay cả khi các bạn chưa ủng hộ tôi.
ngay cả khi các bạn cho rằng việc này là bất khả thi,
thì những gì mà 5 năm qua kể từ lúc tôi diễn thuyết tại TED cũng đã dạy tôi
khi nói đi nói lại về vấn đề này là,
kể cả bạn cho rằng điều đó bất khả thi, thì cũng chẳng liên quan mấy.
Không liên quan.
Tôi đã diễn thuyết ở Dartmouth một lần và một người phụ nữ đứng dậy sau khi tôi nói,
Tôi đã ghi vào cuốn sách của tôi và cô ấy nói với tôi rằng,
"Thưa giáo sư, ông vừa khiến tôi phải tin rằng việc này thật thất vọng. Thất vọng quá.
Chúng ta chẳng thể làm được gì"
Khi cô ấy nói vậy, tôi đã rất bất ngờ.
Tôi đã cố gắng nghĩ ,"Làm sao để đối mặt với sự thất vọng đó?
Sự thất vọng đó là gì?
Và điều xuất hiện trong đầu tôi lúc đó là hình ảnh con trai 6 tuổi của tôi
Và tôi đã tưởng tượng có một ông bác sĩ đến gặp tôi và nói,
"Con trai ông bị ung thư não và ông không thể làm được gì đâu.
Không làm được gì hết"
Vậy có thật là tôi sẽ không làm được gì không?
Liệu tôi có ngồi im đó? Chấp nhận nó? Thật là không thể làm gì không?
Tôi bắt đầu tiến hành chế tạo Kính Google.
Và tất nhiên tôi sẽ làm mọi thứ có thể,
làm mọi thứ có thể bởi vì đó là ý nghĩa của tình yêu
rằng những điều khác lạ là không liên quan và khi bạn làm
bất kì điều gì có thể, thì những điều kì lạ sẽ trở nên lố bịch.
Rồi sau đó tôi nhìn thấy một mối liên hệ rất rõ rệt, bởi thậm chí chúng ta những con người tự do
yêu đất nước này.
(Cười)
Và khi các nhà học giả và các chính khách
nói rằng việc cải tổ là bất khả thi,
thì khi đó tình yêu đất nước sẽ nói lại rằng,
"Điều đó chẳng liên quan."
Các bạn thân mến, chúng ta mất mát một vài thứ,
những thứ đó là những thứ mà mọi người trong khán phòng này đều yêu quý và trân trọng,
nếu chúng ta đánh mất nền cộng hòa này, thì khi đó chúng ta cần
phải làm mọi cách để chứng minh rằng các học giả này đều sai.
Và đây là câu hỏi của tôi:
Bạn có tình yêu đó không?
Có không ạ?
Bởi vì nếu bạn có,
thì bạn là cái quái gì, và chúng ta đang làm cái quái quỷ gì ở đây?
Khi Ben Franklin trở về từ hội nghị Hiến pháp
vào tháng 9 năm 1787, có một người phụ nữ đã chặn ông trên phố và nói,
"Ngại Franklin, Ngài đã sáng tạo ra cái gì thế?"
Franklin nói rằng, "Thưa bà, tôi tạo ra dân chủ, nếu như bà có thể giữ được nó."
Một nền dân chủ, Một nền cộng hòa đại diện.
Một chính phủ phụ thuộc vào người dân mà thôi.
Chúng ta đã đánh mất nền cộng hòa đó.
Tất cả chúng ta cần hành động ngay để dành lại nó.
Chân thành cảm ơn các bạn.
(Vỗ tay)
Xin cảm ơn, cảm ơn , Cảm ơn các bạn (Vỗ tay)