Би боддог л доо.
Африкт байгаа тусламжийн ажилтан бүр
ажил дээрээ нэг л өдөр
сургууль эсвэл сургалтын ч юм уу
төслийн мөнгөө бүгдийг нь
чемодандаа баглаж хийгээд
онгоцонд суугаад хамгийн тарчиг ядуу тосгоны дээгүүр нисч,
цонхоор нь мөнгөө цацах хүсэл төрдөг байх.
Учир нь туршлагатай тусламжийн ажилтанд
бэлэн мөнгийг шууд
дэлхийн хамгийн ядуу хүмүүст тараах нь
тийм ч галзуу сонсогддоггүй.
Харин ч сэтгэл ханах мэдрэмж төрнө.
Ажиллаад 10 жил болох үед надад ийм зүйл тохиолдсон,
азаар энэ үед би
энэ санаа үнэхээр байдгийг мэдсэн ба
энэ нь ч тусламжийн системд яг хэрэгтэй зүйл байсан.
Эдийн засагчид үүнийг болзолгүй бэлэн мөнгөний шилжүүлэг гэдэг нь
бэлэн мөнгийг ямар ч
болзолгүйгээр өгөхийг хэлдэг.
Хөгжиж буй орнуудын засгийн газрууд
үүнийг олон арван жил хийсээр ирсэн ч
одоо л илүү их баримт,
шинэ технологийн ачаар
үүнийг тусламж хүргэх загвар бий болгох боломжтой болсон.
Маш энгийн санаа байгаа биз?
Яагаад би бүхэл бүтэн арван жилийг
ядуусын төлөө өөр зүйл хийхэд зарцуулсан юм бэ?
Үнэндээ би тэр мөнгөөр ядууст зориулан
өөрсдөөс нь илүүг хийж чадна
гэж итгэсэн хэрэг.
Надад хоёр таамаглал байсан.
Нэг нь хүмүүсийн ядуу байгаа нь
боловсрол эзэмшээгүйгээсээ болж
буруу сонголт хийдэгтэй холбоотой.
Хоёр дах нь тэдэнд юу хэрэгтэйг өмнөөс нь шийдэх
над шиг хүмүүс байх ёстой.
Гэтэл мэдээ баримтууд эсрэгээрээ байдаг.
Сүүлийн жилүүдэд судлаачид
ядууст бэлэн мөнгө өгөхөд юу болдгийг судалсан байна.
Маш олон судалгааны үр дүн
хүмүүс бэлэн мөнгийг өөрсдийн
амжиргааг сайжруулахад зарцуулдаг гэж гарсан.
Уругвайн жирэмсэн эхчүүд илүү чанартай хүнс худалдан авч
илүү эрүүл хүүхэд төрүүлэх болсон.
Шри Ланкийн эрчүүд бизнестээ хөрөнгө оруулсан.
Кенид бидний ажлыг судалсан судлаачид
хүмүүс мал, тоног төхөөрөмж, гэр ахуйн хэрэгсэл гэх мэт
олон төрлийн зүйлд зарцуулж,
нэг жилийн дараа
өөрсдийнх нь бизнес болон тариалангийн
орлогоо нэмэгдүүлсэнийг мэдсэн.
Эдгээр судалгаанаас харахад
хэн ч мөнгөө архи, тамхинд зарцуулаагүй
эсвэл илүү бага ажиллаагүй.
Харин ч илүү их ажиллах болсон.
Эдгээр нь бүгд материаллаг хэрэгцээ.
Вьетнамд хөгшчүүл авсан мөнгөө
өөрсдийн авсыг авахад зарцуулсан.
Масловын онолын зөв эсэхэд эргэлздэг хүний хувьд
сүсэг бишрэлийн хэрэгцээгээ ийм дээгүүр тавьж буй нь
үнэхээр юм бодогдуулам байсан.
Хэрвээ би байсан бол хоол,
тоног төхөөрөмж эсвэл авс авч өгөх байсандаа эргэлзэж байна.
Үүнээс харахад "Ядуусын өмнөөс бид эх үүсвэрийг
хэр сайн хувааж байна вэ?"
гэсэн асуулт гарч байна.
Өртөг нь үнэ цэнэтэй юу?
Дараа нь бид хүмүүст
өөрсдийн сонгосон эд зүйлсээс өгөхөд
юу болдог жишээг харж болно.
Нэгэн судалгаанаас харахад
Энэтхэгийн нэн ядуучуудад мал өгөхөд
30 хувь нь эргүүлээд
авсан малаа зарж,
мөнгийг нь авсан байна.
Хамгийн гайхмаар нь
олгогдож буй 100 доллартай тэнцэх
тусламж өгөх бүрт
нэмэлт 99 долларыг зарцуулдаг байна.
Харин оронд нь бид технологийг ашиглан
тусламжийн байгууллага болон
бусдын өгсөн мөнгийг шууд ядуусын гарт өгвөл яах вэ?
Өнөөдөр Кенид дөрвөн хүний гурав нь мобайл банк ашигладаг ба
ямар ч утсан дээр ажиллах
банк гэсэн үг.
Илгээгч нь 1.6% төлбөр төлөөд
товч дараад л
хүлээн авагчид мөнгө илгээх боломжтой ба
ямар ч дундын зохицуулагчид байхгүй.
Технологи бидний амьдралын салбаруудыг
тасалдуулж байгаатай адил,
ядуу орны төлбөр төлөх технологи нь
тусламжийг мөн зогсоох чадалтай.
Энэ нь маш хурдан тархаж буй бөгөөд
дэлхийн хэдэн тэрбум ядууст
ингэж хүрэх боломжтой болжээ.
Иймээс ч бид "Шууд Өг" хөтөлбөрийг эхлүүлсэн.
Бид ядуус руу бэлэн мөнгө
гуйвуулдаг анхны байгууллага юм.
Бид Кени болон Угандад 35,000 гаруй хүнд
мөнгө шилжүүлэхдээ
нэг дор 1,000 долларыг
гэр бүлд нь өгсөн.
Бид дэлхийн энэ хэсгийн хамгийн ядуу тосгоны,
хамгийн ядуу хүмүүсийг олсон.
Дэлхийн бөмбөрцгийн энэ хэсэгт тэд цемент, төмөр биш,
харин шавар, сүрлээр хийсэн
гэрт амьдардаг.
Энэ чиний гэр бүл гээд төсөөлье.
Бид үүдэнд чинь Андройд утастай очлоо.
Нэрийг чинь тэмдэглэж, чиний болон гэрийн чинь
зургийг авч,
GPS дээр байршлыг тогтооно.
Тэр шөнөдөө үүлэн системээр мэдээллээ дамжуулж
биеэ даасан багийнхан үүнийг
хиймэл дагуулын зураг ашиглан
нэг бүрчлэн шалгадаг.
Бид буцаж ирээд
энгийн гар утас байхгүй бол
та нарт хямдаар зараад
хэдэн долоо хоногийн дараа
мөнгөө гуйвуулдаг.
Таван жилийн өмнө энэ нь
боломжгүй мэт байсан ч
одоо бид үүнийг үр дүнтэйгээр,
авилгагүй хийж чадна.
Ядууст их мөнгө өгөх тусам
энэ нь үнэхээр нөлөөлдгийг мэдэж
бусад өгдөг зүйлсээ ч мөн
бодох ёстой болж байгаа юм.
Өнөөдөр тусламжийн гол санаа нь
бага ч болов сайн зүйл хийхэд байдаг.
Үүнийг өөрсдийн жишиг болгож
бага ч болов юм өгөх нь
юу ч өгөхгүй байснаас дээр
хэмээн итгэснээр
бид өөрсдийн шинэлэг гэж бодсон санаагаараа
тайлан бичих,
онгоцны билет, суудлын машин авах зэргээр
үр ашиггүй зарцуулахад хүргэдэг.
Харин зөв санаа нь бэлэн мөнгө өгөх нь
илүү үр дүнтэй байвал яах вэ?
Байгууллагууд ядуусын өөрсөддөө
туслахаас илүүтэй тэдэнд тусалж
байгаа гэдгээ батлах хэрэгтэй болно.
Мэдээж бэлэн мөнгө өгөх нь нийтийн сайн сайханд үр дүнгүй.
Жишээ нь өвчнийг арилгах, сайн сургууль барих гэх мэт.
Гэхдээ энэ нь
гэр бүл бүхэн өөрсдийн амьдралаа сайжруулахад туслахад
шинэ жишиг тогтоож болно.
Би тусламжинд итгэдэг.
Би ихэнх нь онгоцноос мөнгө цацахаас
илүү гэдэгт итгэдэг.
Мөн ихэнх тусламж нь
ядууст шууд мөнгө тараахаас
илүү үр дүнтэй байж чадахгүй гэдгийг мэднэ.
Гэхдээ нэг өдөр ийм болоосой гэж найдаж байна.
Баярлалаа.
(Алга ташилт)