Historie, które o sobie opowiadamy,
mają bardzo duże znaczenie.
Historie, które sobie opowiadamy o własnym życiu bardzo wiele znaczą.
Myślę, że przede wszystkim
sposób, w jaki bierzemy udział we wzajemnych historiach
ma wielkie znaczenie.
Miałam sześć lat,
gdy po raz pierwszy usłyszałam historie o ubogich.
Nie usłyszałam tych historii bezpośrednio od biednych ludzi,
tylko od nauczyciela ze szkółki niedzielnej
oraz Jezusa, w pewien sposób poprzez mojego niedzielnego nauczyciela.
Ucząc się o ubogich ludziach, zapamiętałam,
że potrzebują oni czegoś materialnego --
żywności, odzieży, schronienia -- czegoś, czego nie posiadali.
Nauczono mnie również,
że moim obowiązkiem jest
że naszym obowiązkiem jest pomagać.
To jest to, o co poprosił nas Jezus.
I wtedy powiedział, "Wszystko, co uczynicie jednemu z tych braci moich najmniejszych, mi uczynicie”.
Bardzo mnie to poruszyło
Chciałam być przydatna w świecie.
Myślę, że wszyscy mamy taką potrzebę.
Poza tym to było interesujące, że Bóg potrzebuje pomocy.
To była dla mnie nowość
i czułam, że to bardzo ważne, by w czymś takim uczestniczyć.
Ale szybko nauczyłam się również,
że Jezus powiedział, tutaj parafrazując,
że biedni zawsze będą wśród nas.
To mnie sfrustrowało i zdezorientowało.
Czułam się tak, jakbym otrzymała zadanie domowe,
które musiałam i bardzo chciałam zrobić
ale bez względu na to, co bym zrobiła, skończyłoby się to niepowodzeniem.
Poczułam się zagubiona, nieco sfrustrowana i zła,
jakbym czegoś tutaj nie zrozumiała.
Czułam się przytłoczona.
Pierwszy raz w życiu
zaczęłam się bać tej grupy ludzi
i mieć negatywne uczucia w stosunku do całej grupy ludzi.
Wyobrażałam sobie coś w rodzaju długiej kolejki osób,
które nigdy nie odchodziły, które zawsze byłyby wśród nas.
Zawsze prosiliby, by im pomóc i dawać im rzeczy,
co bardzo chciałam robić,
ale nie wiedziałam jak
Nie wiedziałam również, co by było, gdyby zabrakło mi rzeczy do darowania,
szczególnie, gdy problem ten miał nigdy nie zniknąć.
W kolejnych latach,
nowe historie na temat ubogich
nie napawały optymizmem.
I tak na przykład, widziałam zdjęcia i obrazki
przedstawiające smutek i cierpienie.
Słyszałam o rzeczach, które się nie udawały w życiu ubogich.
Słyszałam o chorobach. Słyszałam o wojnie.
Zjawiska te zdawały się być w pewien sposób powiązane ze sobą.
Ogólnie rzecz biorąc,
przyszło mi do głowy,
że ubodzy tego świata wiodą życie
przepełnione cierpieniem i smutkiem,
wyniszczeniem, beznadzieją.
Po jakimś czasie wykształciłam coś co myślę, że wielu z nas ma,
przewidywalną reakcję
zaczęłam czuć się źle, za każdym razem gdy o nich słyszałam.
Czułam się winna, bo jestem relatywnie zamożna
i ponieważ nie robiłam nic więcej, by czynić rzeczy lepszymi.
Czułam nawet pewnego rodzaju wstyd z tego powodu.
I oczywiście
zaczęłam się dystansować.
Przestałam słuchać ich historii
równie uważnie, jak kiedyś.
Przestałam oczekiwać, że coś się może zmienić.
Ale nadal dawałam. Na zewnątrz nadal wyglądało to tak, jakbym była zaangażowana.
Poświęcałam swój czas i dawałam pieniądze.
Dawałam, gdy można było kupić rozwiązanie.
Koszt filiżanki kawy może uratować życie dziecka.
Kto może z tym polemizować?
Dawałam, gdy byłam osaczona, gdy trudno było tego uniknąć,
i dawałam, gdy negatywne emocje urastały do tego stopnia,
że dawałam by ulżyć własnemu cierpieniu,
a nie drugiej osoby.
Mówiąc szczerze, dawałam z tych powodów,
nie z rzeczywistej nadziei
i radości, że mogę pomóc, czy też z hojności.
Stało się to dla mnie transakcją,
rodzajem handlu.
Kupowałam coś.
Kupowałam prawo, by kontynuować swój dzień,
niekoniecznie troszcząc się o te złe wiadomości.
Myślę, że sposób w jaki czasami przez to przechodzimy
przede wszystkim może
oddziela od reszty grupę ludzi, jednostek tam gdzieś na świecie.
Może się to również przekształcić w pewien rodzaj towaru,
i to jest przerażające.
Robiłam to, jak pewnie wiele osób
żeby kupić sobie dystans,
w pewien sposób kupujemy nasze prawo do kontynuowania naszego dnia.
Myślę, że ta wymiana może stanąć na drodze tego, czego tak naprawdę chcemy.
Może stanąć na drodze naszemu pragnieniu
bycia naprawdę ważnym i potrzebnym w życiu drugiej osoby
i, w skrócie, miłości.
Na szczęście, kilka lat temu, coś się zmieniło
ponieważ usłyszałam wystąpienie doktora Muhammada Yunusa.
Wiem, że wielu na sali prawdopodobnie dobrze wie kim on jest,
ale w skróconej wersji
dla tych, którzy go nie słyszeli,
Dr Yunus otrzymał nagrodę Nobla kilka lat temu
za zapoczątkowanie systemu mikrofinansowania.
Gdy usłyszałam jego przemówienie 3 lata temu
a mikrofinansowanie, jeśli nie wiecie o co chodzi
należy rozumieć jako usługi finansowe dla ubogich.
Pomyślcie o wszystkich tych rzeczach, które dostajecie w banku
i wyobraźcie sobie te produkty i usługi
skrojone na potrzeby kogoś żyjącego za kilka dolarów dziennie.
Dr Yunus podzielił się swoją historią,
tłumacząc co to jest,
i co robi w ramach Grameen Banku.
Mówił również konkretnie na temat mikropożyczek,
czyli o drobnych kredytach,
które mogą pomóc komuś rozpocząć lub rozwinąć interes.
poruszyło mnie to z wielu powodów.
Przede wszystkim poznałam nową metodę zmiany świata,
dzięki której, po raz pierwszy w życiu zapewniła mi
sposób wchodzenia z kimś w interakcję
i dania, podzielenia się. I to nie prowadziło do zakłopotania
ani nie sprawiło, że czułam się źle.
To było ekscytujące.
Ale przede wszystkim opowiadał historie o ubogich,
które różniły się od tych, które do tej pory słyszałam.
Ubodzy, o których mówił, byli jakby na marginesie.
Mówił o silnych, mądrych,
ciężko pracujących przedsiębiorcach, którzy budzili się każdego dnia
i robili coś, co przyczyniało się do poprawy ich życia.
Wszystko czego potrzebowali, by czynić to szybciej i lepiej
to niewielki kapitał.
Był to dla mnie nadzwyczajny pomysł
I tak bardzo mnie to poruszyło
trudno opisać, jak bardzo to na mnie wpłynęło,
ale byłam tak bardzo poruszona, że kilka tygodni później rzuciłam pracę
i ruszyłam do Afryki Wschodniej,
by na własne oczy zobaczyć, o co w tym wszystkim chodzi.
Pierwszy raz od długiego czasu
chciałam poznać tych ludzi, chciałam poznać tych przedsiębiorców
i przekonać się jak naprawdę wygląda ich życie.
Tak więc spędziłam trzy miesiące w Kenii, Ugandzie i Tanzanii
przeprowadzając wywiady z przedsiębiorcami, którzy otrzymali 100 dolarów
na start lub rozwój biznesu.
I faktycznie, przez te interakcje,
pierwszy raz zaczęłam zawierać przyjaźnie,
z niektórymi z tych ludzi w tej wielkiej bezkształtnej grupie gdzieś tam,
która miała być bardzo daleko.
Zaczęłam się z nimi przyjaźnić i poznawać ich historie.
Za każdym razem
przeprowadzając wywiady i spędzając z nimi czas,
słyszałam opowieści o zmianie losu
i jak niewiele trzeba, by dokonać zmian.
Słyszałam od pasterzy
że wykorzystali otrzymane pieniądze na zakup kilku kolejnych kóz.
Kierunek ich przedsięwzięć zmieniał się.
Zarabiali trochę więcej.
Poziom ich życia
ulegał zmianie i polepszał się.
Wprowadzali niewielkie ulepszenia w ich życiu,
jak na przykład wysyłając po raz pierwszy dzieci do szkoły.
Byli w stanie kupić moskitiery.
Niektórzy mogli pozwolić sobie na zamek w drzwiach i czuć się bezpiecznie.
A inni mogli sobie wreszcie pozwolić na posłodzenie herbaty
i poczęstować mnie, gdy przychodziłam w odwiedziny
co napawało ich dumą.
I nawet gdy rozmawiałam z 20 pasterzami pod rząd
a czasami właśnie tak się działo --
to ich opowieści różniły się, bo każdy dokonywał niewielkiej zmiany
która miała dla niego znaczenie.
To była kolejna rzecz, która mnie urzekła.
Spokorniałam, widząc po raz pierwszy,
naprawdę rozumiejąc,
że nawet gdybym mogla wziąć do ręki magiczną różdżkę i naprawić wszystko,
prawdopodobnie popełniłabym wiele błędów.
Najlepszym sposobem, by ludzie odmienili swój los,
to danie im kontroli aby robili to tak, jak sami chcą.
Zrozumiałam to i spokorniałam.
W każdym bądź razie, wydarzyła się jeszcze inna interesująca rzecz.
Ani razu nie zostałam poproszona o datek,
co było wcześniej moim sposobem pomocy.
Gdy widzisz biedę dajesz pieniądze, by pomóc.
Nikt mnie nie poprosił o datek.
Nikt nie chciał, abym mu współczuła.
Chcieli jedynie robić więcej, niż robili dotychczas
rozwijając własny potencjał.
Raz na jakiś czas
ludzie ci chcieli pożyczki --
i pomyślałam, że jest to bardzo rozsądne i ekscytujące.
I tak na marginesie to studiowałam filozofię i poezję
nie znałam więc różnicy pomiędzy przychodem a zyskiem, gdy wyruszyłam do Afryki Wschodniej.
Miałam tylko wrażenie, że pieniądze wszystko załatwią.
Wstępem do przedsiębiorczości
było tych 100 dolarów kapitału.
Nauczyłam się na temat przychodów i zysku, dźwigni (finansowej), wszystkich tych rzeczach,
od farmerów, szwaczek, pasterzy
Myśl, że można by
opowiedzieć te historie o biznesie i nadziei
przyjaciołom i rodzinie
i przez to moglibyśmy zdobyć część pieniędzy, których oni potrzebowali,
aby mogli kontynuować swój biznes dzięki pożyczkom
ta myśl zapoczątkowała fundację Kiva.
Kilka miesięcy później, wróciłam do Ugandy
z kamerą cyfrową i prostą stroną internetową,
którą mój partner, Matthew, i ja stworzyliśmy,
i zrobiłam zdjęcia moich siedmiu nowych przyjaciół,
opublikowałam historie ich biznesów na stronie internetowej,
zaspammowałam przyjaciół i rodzinę mówiąc, "To chyba jest legalne.
Nie słyszałam jeszcze nic z Komisji Papierów Wartościowych w tej sprawie,
ale powiedzcie, czy chcecie się przyłączyć,
zorganizować potrzebne im pieniądze?"
Pieniądze pojawiły się praktycznie w ciągu jednego dnia.
Przesłałam je do Ugandy.
I po sześciu miesiącach stała się piękna rzecz;
przedsiębiorcy otrzymali pieniądze,
wypłacono im je, a ich interesy zaczęły się rozwijać,
byli w stanie pomóc sobie
i zmienić bieg swojego życia.
W październiku 2005 roku,
po spłacie tych siedmiu pożyczek,
Matt i ja pozbyliśmy się słowa "beta" ze strony internetowej.
Powiedzieliśmy sobie, "Nasz mały eksperyment okazał się sukcesem.
Zacznijmy na poważnie". To był nasz oficjalny start.
Pierwszy rok, od października 2005 poprzez rok 2006,
Kiva udostępniła 500.000 dolarów w formie pożyczek.
W drugim roku, udało się zebrać 15 milionów.
W trzecim roku, dobiliśmy do 40.
W czwartym roku, zabrakło nieco do 100.
Dzisiaj natomiast, w mniej niż 5 lat,
Kiva udostępniła
ponad 150 milionów dolarów, w małych 25-dolarowych jednostkach,
od pożyczkodawców i przedsiębiorców --
od ponad miliona osób z 200 krajów.
Abyście byli na bieżąco, na tym etapie znajduję się dzisiaj Kiva.
Podczas gdy liczby i statystyki te
są interesujące i jest wielką frajdą opowiadanie o nich,
Kiva jest dla mnie naprawdę opowiadaniem historii.
Jest zmianą narracji
o biednych,
jest daniem nam samym
możliwości zaangażowania się,
które potwierdza ich godność,
potwierdza partnerskie relacje,
a nie relacje bazujące
na tradycyjnym schemacie darczyńca-beneficjent,
i zakłopotaniu, które za tym idzie.
Jest to relacja, która jest w stanie promować szacunek
i nadzieję
i ten optymizm,
że razem możemy iść do przodu.
Mam więc nadzieję,
że nie tylko pieniądze mogą płynąc za pośrednictwem Kiva --
to bardzo pozytywna i znacząca rzecz --
mam nadzieję, że Kiva jest w stanie rozmyć te linie, jak już mówiłam,
pomiędzy tradycyjnymi kategoriami bogatych i biednych,
poprzez które nauczono nas postrzegać świat,
tą nieprawidłową dychotomię nas i ich, mieć i nie mieć,
mam nadzieję, że Kiva jest w stanie znieść podział.
Bo gdy tak się dzieje
czujemy się wolni do wchodzenia w interakcje
które są bardziej otwarte i twórcze
zaangażować się w czyjeś życie i pomagać sobie nawzajem
Jak się czujecie
gdy widzicie na ulicy żebraka
i chcecie do niego podejść.
Wyobraźcie sobie jak to jest.
A teraz pomyślcie jak się poczujecie
gdy spotkacie kogoś, kto jest ciężko pracującym przedsiębiorcą
i chce wam opowiedzieć o swoim biznesie.
Może się uśmiecha i chce opowiedzieć o swoich dokonaniach.
Wyobraźcie sobie, że rozmawiacie z kimś
kto coś uprawia, sprawia że coś rozkwita
z kimś, kto wykorzystuje swoje talenty
aby zrobić coś produktywnego
z kimś, kto zbudował swój biznes z niczego
z kimś, kogo otaczają możliwości
a nie bieda
z kimś, kto w rzeczywistości tworzy możliwości
z kimś kto ma pełne ręce czegoś do zaoferowania
a nie puste wyciągnięte w geście
proszącym o jałmużnę
Wyobraźcie sobie, że moglibyście usłyszeć nieoczekiwaną historię
o kimś, kto budzi się codzień
i pracuje bardzo, bardzo ciężko żeby poprawić swoje życie
te historie mogą zasadniczo zmienić nasze wzajemne wyobrażenia
i jeśli możemy stworzyć
przyjazne otoczenie wspierające owych ludzi
które współtworzy ich historię
pożyczając odrobinę pieniędzy
to myślę, że możemy zacząć wierzyć w siebie nawzajem
i potencjał innych ludzi.
Dla mnie Kiva to tylko początek
I wybiegając w przyszłość
przydało mi się zastanowić się nad tym, czego się nauczyłam.
Po pierwsze, jak wspominałam przedsiębiorczość to było coś zupełnie nowego.
Kredytobiorcy Kiva, gdy ich poznałam
nauczyli mnie czym jest przedsiębiorczość
I dla mnie, w gruncie rzeczy jest to chęć poprawienia swojego życia
ktoś widzi okazję
i decyduje się spróbować ją wykorzystać
W skrócie, to jest decyzja, że jutro może być lepsze od dziś
i pójście tą drogą
Druga rzecz, której się nauczyłam to że pożyczki to jest świetne narzędzie łączące ludzi
Tak, żeby nie były datkiem
I może to nie brzmi jakby się mocno różniło
ale w rzeczywistości, gdy coś komuś dajesz
a on mówi "Dzięki" i informuje cię, jak mu poszło
to jest jeden scenariusz
Ale jeśli pożyczasz komuś pieniądze, które on powoli ci zwraca
to masz pretekst to długotrwałego dialogu
Owo długotrwałe poświęcanie uwagi
to naprawdę ważna rzecz
gdyż buduje innego rodzaju relacje
I trzecia rzecz, którą usłyszałam od poznanych przedsiębiorców
to gdy w tej samej sytuacji
gdy mają do wyboru tylko pieniądze
lub pieniądze, wsparcie i zachętę
międzynarodowej społeczności
każdy wybierze pieniądze i społeczność
to jest połączenie dużo ważniejsze i silniejsze
więc mając to na uwadze
pewne wydarzenie doprowadziło mnie do nowego projektu nad którym pracuję
Teraz wszędzie widzę przedsiębiorców
i coś, co zauważyłam
to mnogość wspierających społeczności które już istnieją
Sieci społeczne
to niesamowity sposób, który nagle zwiększa ilość osób które nas otaczają
w naszych społecznościach
Więc jak sobie o tym myślałam
to zaczęłam się zastanawiać: jak możemy zaangażować te społeczności
w powstanie jeszcze większej przedsiębiorczości
i jak zaangażować nas wszystkich
w budowanie lepszego jutra?
Badając co się dzieje w Stanach
zauważyłam kilka ciekawych rzeczy
Po pierwsze, jak można się było spodziewać
wiele małych biznesów w Stanach i na świecie
wciąż potrzebuje pieniędzy aby się rozwijać i więcej działać
lub mogą potrzebować kapitału po ciężkim okresie
ale wciąż czai się potrzeba zasobów
Kolejna rzecz, jak się okazuje
owe zasoby zazwyczaj nie pochodzą z miejsc, których moglibyśmy oczekiwać
od banków, inwestorów
i innych organizacji
lecz pochodzą od przyjaciół i rodziny
Niektóre statystyki mówią o 85% i więcej inwestycji w małe biznesy
pochodzi od przyjaciół i rodziny
To około 130 miliardów dolarów rocznie.
To dużo.
I trzecia rzecz: zbieranie pieniądze od przyjaciół i rodziny
wiąże się z zakłopotaniem, bo nie zawsze wiadomo o co poprosić
jak poprosić i co obiecać w zamian
nawet jeśli wszyscy mają dobre intencje
i chcą podziękować ludziom, którzy ich wspierają
Tak więc aby zebrać siłę owych społeczności wsparcia
i pozwolić przedsiębiorcom decydować
jak ma wyglądać wymiana finansowa
co pasuje im i ludziom w otoczeniu
w tym tygodniu
nieśmiało uruchamiamy serwis Profounder
czyli platformę dla małych firm, pozwalającą uzyskać co potrzebują
na zasadzie inwestycji od przyjaciół i rodziny
I to są inwestycje, nie datki, nie pożyczki
lecz inwestycje o dynamicznym wzroście
tak więc udział w danej historii
to sinusoida upadków i wzlotów
w skrócie, jest to narzędzie "zrób to sam"
do pozyskiwania kapitału przez małe firmy
wchodzi się na stronę, tworzy profil
i warunki inwestycji. Wszystko bardzo proste.
Jest to proste dla mnie
więc będzie to proste dla wszystkich
przedsiębiorcy mogą się dzielić zyskami
i zbierać do miliona dolarów kapitału
od nieograniczonej ilości inwestorów - amatorów
zwykłych ludzi
a zyskami dzielą się po czasie
na warunkach, jakie uzgodnią
Inwestorzy, którzy zdecydują się wesprzeć jakieś przedsięwzięcie
na podanych warunkach
mogą albo odebrać dywidendę w gotówce
albo od razu zadecydować
że zyski idą na cel charytatywny
tak więc mogą być inwestorem gotówkowym, albo dobroczynnym
Mam nadzieję, że to narzędzie wskaże każdemu, kto ma pomysł
drogę do tego, aby robić to, czego pragnie
i zebrać ludzi, których ma wokół
ludzi, którzy znają go najlepiej
kochają i chcą wspierać
aby zrealizować cel
Nad tym teraz pracuję
kończąc, chciałam tylko powiedzieć, że to są narzędzia
Teraz Profounder dopiero startuje
i dla mnie jest jasne, że to jest tylko naczynie, czy narzędzie
bo to, czego naprawdę potrzebujemy, to żeby ludziom zaczęło zależeć
wtedy zaczną go używać, tak jak zaczęli używać Kiva
aby nawiązać kontakt
Najlepsze jest to, że wcale nie muszę was namawiać, żeby zaczęło wam zależeć
nawet nie będę próbować
Nie sądzę, mimo że często słyszymy
o powodach etycznych, moralnych
czy religijnych
"Oto dlaczego troska i dobroczynność sprawią, że będziesz szczęśliwszy"
Nie trzeba nas przekonywać. Przecież o tym wiemy
Więcej, myślę że wiemy tak wiele
i to jest tak prawdziwe
że zależy nam tak bardzo
że to nas blokuje
i boimy się spróbować i namieszać
bo tak bardzo nam zależy, żeby sobie pomagać
i zacząć coś znaczyć w życiu drugiego człowieka
Więc to co mogę dzisiaj zrobić
najlepsze, co mogę wam dać
to opowiedzieć swoją historię
I przypomnieć, że wszystkim nam zależy
i że wszyscy już o tym wiemy
I wiemy, że miłość jest wystarczająco wytrzymała
aby zaryzykować i spróbować
Sekundka.
(Oklaski)
Dzięki.
(Oklaski)
Dzięki.
(Oklaski)
Dla mnie najlepszą inspiracją by spróbować
to zatrzymać się,
i usłyszeć czyjąś opowieść
I jestem wdzięczna, że mogę to zrobić tu, na TED-zie
I jestem wdzięczna, że za każdym razem
kiedy słyszę czyjąś opowieść,
osoba, której słucham mnie zainspiruje
i z każdą opowieścią wierzę coraz bardziej
w potencjał opowiadającego, aby zmienić świat
i mój własny, aby może pomóc
i to -
nieważne są narzędzia, zapomnijmy o przepływie zasobów
bo to jest łatwe
Wiara w siebie nawzajem
prawdziwa pewność, gdy przyjdzie co do czego
że każdy z nas może dokonać czegoś wielkiego
i to zmienia zwykłe opowieści, w opowieści o miłości
i naszą wspólną opowieść
w historię, która nieustannie podtrzymuje nadzieję
i dobro dla nas wszystkich
I ta wzajemna wiara w siebie
i pewność
i stosowanie tego zawsze i wszędzie
to właśnie zmieni świat i sprawi, że jutro będzie lepsze niż dziś.
Dziękuję
(Oklaski)